Το ΤΕΕ Κέρκυρας απέστειλε στο Δήμαρχο Στέφανο Πουλημένο τη θέση του αναφορικά με τον Κανονισμό Αστικής Λειτουργίας της Πόλης της Κέρκυρας
Συμμετοχή στη Διαβούλευση για Κανονισμό Αστικής Λειτουργίας
Θέση του ΤΕΕ Τμήμα Κέρκυρας αναφορικά με τον Κανονισμό Αστικής Λειτουργίας της Πόλης της Κέρκυρας
Η θέσπιση κανόνων για την ανάπτυξη δραστηριοτήτων στο δημόσιο χώρο της πόλης της Κέρκυρας, αποτελεί προϋπόθεση προκειμένου να εξυπηρετείται η δημόσια λειτουργία του χώρου και το δικαίωμα πρόσβασης κάθε ατόμου, κάτοικου της πόλης και μη, στους αστικούς πόρους. Οι κανόνες για τη λειτουργία της πόλης θα πρέπει να είναι κοινό δικαίωμα όλων, και όχι ατομικό δικαίωμα του καθενός, προκειμένου η πόλη της Κέρκυρας, ως ζωντανό μνημείο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, που μοιραία ανασχηματίζεται με το πέρασμα του χρόνου, να αποτελεί τόπο που εξαρτάται και λειτουργεί από μια συλλογική δύναμη. Με τον τρόπο αυτό θα είναι δυνατή η διατήρηση των αξιών και των στοιχείων της ζωής που λειτουργούν προωθητικά για τη συλλογική βελτίωση των όρων ζωής των κατοίκων της.
Ο κανονισμός Αστικής λειτουργίας της πόλης της Κέρκυρας που τέθηκε σε διαβούλευση αποτελεί μια αναθεώρηση του κειμένου που στο πρόσφατο παρελθόν είχε αποτελέσει Υπουργική Απόφαση και ποτέ δεν αποτέλεσε κανονιστική διάταξη ως κείμενο που δεν υιοθετήθηκε απ’ το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Κεντρικής Κέρκυρας.
Ο κανονισμός αστικής λειτουργίας θα πρέπει να στοχεύει στην προστασία του αρχιτεκτονικού αποθέματος, στη διαφύλαξη της πολιτιστικής αξίας και στην εξασφάλιση των όρων διαβίωσης των κατοίκων. Οι τρείς παραπάνω όροι είναι ικανές και απαραίτητες συνθήκες προκειμένου να διαφυλαχθούν οι προϋποθέσεις που θα εξασφαλίσουν το χαρακτήρα του μνημείου και θα εμποτίσουν την καθημερινότητα των ανθρώπων με την ελευθερία της συμμετοχής των πολιτών στον κοινωνικό και αστικό ανασχηματισμό.
Ο κανονισμός αστικής λειτουργίας της πόλης δεν θα πρέπει να λειτουργεί με τρόπο που να ευτελίζονται οι παραπάνω προϋποθέσεις, επειδή το δικαίωμα στην πόλη είναι πολιτικά επίκαιρο στις μέρες μας.
Τα επιμέρους ζητήματα της ανάπτυξης οικονομικών, πολιτιστικών, κοινωνικών και πολιτικών δραστηριοτήτων στους κοινόχρηστους χώρους θα πρέπει να πραγματοποιούνται με τρόπο που η οικονομική δραστηριότητα δεν θα επιβαρύνει το πολιτιστικό και το κοινωνικό απόθεμα αλλά αντίθετα θα συμβάλουν στην ανάπτυξή του, προκειμένου να καθιστά τον τόπο «ελκυστικό» με σύγχρονους όρους. Ταυτόχρονα, τα παραπάνω θα πρέπει να τα παρακολουθούμε συστηματικά και με μεθοδικότητα προκειμένου να είναι δυνατή, ανά τακτά χρονικά διαστήματα, η επανεξέταση των όποιων μέτρων και η τροποποίηση ή η αλλαγή τους εφόσον αυτό κρίνεται σκόπιμο.
Ο κανονισμός θα πρέπει να παρουσιάζεται περισσότερο εξειδικευμένος ανάλογα με την περιοχή της πόλης στην οποία περιγράφει υποδοχή δραστηριότητας. Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να αντιλαμβάνεται το χώρο ως ενιαίο πεδίο. Η εξειδίκευση των μέτρων του ανάλογα με την περιοχή παρέμβασης είναι επιτακτική προκειμένου να τυποποιούνται οι παρεμβάσεις με διαφορετικό τρόπο στην παλιά πόλη, στην buffer zone και στον υπόλοιπο αστικό χώρο.
Η άμεση εφαρμογή του κανονισμού είναι επιτακτική ανάγκη και θα πρέπει να είναι βασική προτεραιότητα όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Η επί σειρά ετών αναβολή υιοθέτησης θεσμικού πλαισίου για την ανάπτυξη ανθρώπινης δραστηριότητας στο δημόσιο χώρο και η αποφυγή εφαρμογής μέτρων συμβάλει στην υποβάθμιση του μνημείου και κατ επέκταση της ζωής μας.
Παρατηρήσεις αναφορικά με επί μέρους ζητήματα του υπό διαβούλευση κανονισμού :
-
Η ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων, για καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, σε πλατείες, πεζοδρόμους και πεζοδρόμια θα πρέπει να έχει και σχέση με το μέγεθος του εσωτερικού χώρου του καταστήματος και το πραγματικό μέγεθος (δυναμικότητα) του πληθυσμού που μπορεί να εξυπηρετήσει. H τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων σε εξωτερικό χώρο δεν θα πρέπει να δημιουργεί την αίσθηση του ιδιωτικού χώρου. Το ζήτημα της ανάπτυξης τραπεζοκαθισμάτων σε στοές θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ανάλογα με τη χρήση της στοάς και τη θέση της, με δεδομένο ότι οι στοές εξυπηρετούν τη διέλευση των ανθρώπων και την προστασία από καιρικά φαινόμενα, θα πρέπει να εξετάζονται ανά περίπτωση. Τέλος η βεβαίωση της στατικής επάρκειας των σκιαδίων από μηχανολόγο μηχανικό θεωρείται εσφαλμένη διάταξη.
-
Οι κοινωνικές και οι πολιτικές δράσεις στους κοινόχρηστους χώρους της πόλης θα πρέπει να διέπονται απ’ τους ίδιους κανόνες για την τέλεσή τους με τις πολιτιστικές δράσεις. Η θέσπιση όρων για ενημέρωση πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα πριν από μια εκδήλωση και η λήψη απόφασης δημοτικού συμβουλίου για την τέλεση μιας κοινωνικής ή πολιτικής εκδήλωσης, από ένα σύλλογο πολιτών ή ένα κοινωνικό φορέα ή ένα πολιτικό φορέα, ουσιαστικά προσπαθεί να απαγορεύσει την τέλεση πολιτικών γεγονότων στο δημόσιο χώρο της παλιάς πόλης και θα συμβάλει στην αποκοινωνικοποίησή της που θα οδηγήσει στο μετασχηματισμό του χώρου σε επιχειρηματικό πεδίο. Θα πρέπει να θεσμοθετηθεί επιτροπή που θα εκφέρει άποψη για τα ζητήματα και θα συμπεριλαμβάνει όλες τις κοινωνικές ή και πολιτικές απόψεις. Εναλλακτικά θα πρέπει να υποδειχθεί υπαίθριος χώρος ή χώροι στην πόλη που θα μπορούν να υποδέχονται εκδηλώσεις για κοινωνικούς ή πολιτικούς σκοπούς θέτοντας προδιαγραφές που θα πρέπει αν ικανοποιούνται και θεσπίζοντας και εγγύηση.
-
Η πόλη θα πρέπει να λειτουργεί ως φυσικός υποδοχέας της τέχνης. Οι πλανόδιοι μουσικοί, ζωγράφοι και λοιποί καλλιτέχνες αποτελούν ευρωπαϊκή πολιτιστική πρακτική απ’ την εποχή του μεσαίωνα. Σε καμιά περίπτωση δεν θα πρέπει να θεσπιστούν διατάξεις που θα μετατρέπουν την τέχνη του δρόμου σε επάγγελμα ή τον καλλιτέχνη που δοκιμάζει και δοκιμάζεται σε μικροεπιδευματία. Στο υπό πρόταση κείμενο ορίζονται τα 80db ως επιτρεπόμενο επίπεδο θορύβου που προτείνουμε να αλλάξει σε 50 db. Θα πρέπει να εξεταστεί η δημιουργία πλατφόρμας στην οποία θα μπορούν οι ενδιαφερόμενοι καλλιτέχνες να δηλώνουν θέση και ώρα που θα ασκήσουν την τέχνη τους, προκειμένου να ελέγχεται η χωρητικότητα της πόλης και η διάρκεια της άσκησης της κάθε τέχνης. Ο διαχωρισμός του καλλιτέχνη που είναι φοιτητής απ’ τους υπόλοιπους δεν συμβάλει στη διευκόλυνση της διάδοσης της τέχνης ή της παρουσίασης έργου.
-
Η υψηλή αισθητική θα πρέπει να αναδεικνύεται ως αξία που βελτιώνει την ποιότητα ζωής. Ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να δοθεί στην εξυγίανση των όψεων των κτηρίων μέσω της απαγόρευσης ή και του περιορισμού της έκθεσης εμπορευμάτων στους εξωτερικούς χώρους καταστημάτων και επί των όψεων. Συστήνεται η υιοθέτηση προθηκών πλάτους 40 εκατοστών και ύψους 1.8 μέτρου για τα καταστήματα που διαθέτουν μόνο ένα άνοιγμα.
-
Για τα ζητήματα επεμβάσεων, επισκευών και ανακαινίσεων σε κτήρια ο κανονισμός θα πρέπει να αναγνωρίζει ότι παραλαμβάνουμε την πόλη ως αποτέλεσμα εφαρμοσμένης αρχιτεκτονικής, επίσημης και μη, αιώνων. Ως εκ τούτου το αρχιτεκτονικό σύνολο που συνθέτει το μνημείο διαθέτει πλήθος μοντέρνων ή νεοτερικών κτηρίων που δεν είναι δυνατόν να χρήζουν ίδιας αντιμετώπισης με παραδοσιακά κτήρια ή κτήρια της ενετοκρατίας. Η χρήση σίδηρών κουφωμάτων αποτέλεσε εφαρμοσμένη πρακτική σε πλήθος κτηρίων που έχουν επαγγελματική χρήση και όχι μόνο, απ’ την ανέγερσή τους, και δεν θα πρέπει να τους επιβάλλεται η χρήση ξύλινων κουφωμάτων με οριζόντιο τρόπο και σε κάθε περίπτωση.
-
Θα πρέπει να διευκολύνει την τοποθέτηση ανελκυστήρα σε κτήρια.
-
Επίσης θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα εύκολης παρέμβασης στις όψεις των κτιρίων για επισκευές τοπικής σημασίας (χρωματίσματα, επιχρίσματα κλπ.). Η απλοποίηση των διαδικασιών και η τυποποίηση τους θα συμβάλει στην αποκατάσταση των όψεων. Εκ των προτέρων θα πρέπει να συμφωνηθεί και τυποποιηθεί ο τρόπος των παρεμβάσεων (πχ χρωματολόγιο, υλικά, κουφώματα κλπ) με το ΥΠΠΟ και να κατηγοριοποιηθεί ανά περιοχή (Παλιά Πόλη, Buffer Zone, Νέα Πόλη κλπ.). Θα πρέπει σε κάθε περίπτωση παρέμβασης, να λαμβάνεται υπόψη το κτίριο (εάν ένα κτίριο είναι μνημείο ή νεότερη κατασκευή) και η περιοχή της Πόλης στην οποία βρίσκεται. Η διαδικασία έγκρισης θα πρέπει να είναι σύντομη, με τα ελάχιστα απαιτούμενα στοιχεία (π.χ. τεχνική έκθεση, φωτογραφίες) και να επιβλέπεται από υπαλλήλους/μηχανικούς του Γραφείου Παλιάς Πόλης. Συνεπώς, προκειμένου να απλοποιηθούν οι διαδικασίες, πρέπει να απαλειφθεί από το Κανονισμό η παράγραφος που αναφέρει : «Οι ενδιαφερόμενοι με αίτησή τους υποβάλουν πλήρη φάκελο αρχιτεκτονικής μελέτης με σχέδια αποτύπωσης και πρότασης, με τεχνική έκθεση που θα περιέχει ανάλυση της παθολογίας, πρόταση αποκατάστασης και όποιο άλλο συμπληρωματικό στοιχείο κρίνεται ότι είναι απαραίτητο από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Κέρκυρας, ανάλογα με τις κατά περίπτωση επεμβάσεις, εργασίες κ.λπ.»
-
Επίσης θα πρέπει να διαχωριστούν τα κτήρια ανάλογα με την περίοδο που κατασκευάστηκαν ή και ανάλογα με το χαρακτήρα τους. «Για τις εργασίες αποκατάστασης και συντήρησης των κτηρίων που είναι μνημεία, προ του 1830, (απαιτείται η αναγνώριση οικοδομικών φάσεων στα κτήρια που έχουμε οικοδομική άδεια) ή νεότερα μνημεία, χαρακτηρισμένα από το ΥΠΠΟ, γενικά να ισχύει ότι η επίβλεψη των παρεμβάσεων σε αυτές τις περιπτώσεις θα γίνεται από Αρχιτέκτονες μηχανικούς του ΥΠΠΟ σε συνεργασία με το Γραφείο Παλιάς Πόλης. Για τα υπόλοιπα κτίρια, που δεν είναι μνημεία, θα πρέπει να καθορισθούν διαφορετικοί πιο ευέλικτοι και σύγχρονοι μορφολογικοί κανόνες όπως το να δίνεται η δυνατότητα χρήσης παραθύρων αλουμινίου ή πλαστικών σε καθορισμένο χρώμα, η τοποθέτηση ελληνορωμαϊκών κεραμιδιών, η εξωτερική θερμοπρόσοψη κλπ. Οι μορφολογικοί κανόνες μπορεί να διαφοροποιούνται ανάλογα με την περιοχή της ευρύτερης Πόλης στην οποία βρίσκονται τα κτίρια, αλλά σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να είναι τυποποιημένοι και σαφείς. Αυτοί οι μορφολογικοί κανόνες για τα μη χαρακτηρισμένα ως μνημεία κτίρια, θα πρέπει να προταθούν από το Γραφείο Παλιάς Πόλης, και να γνωμοδοτήσει το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής για να λάβουν την έγκριση του ΥΠΠΟ, και η εφαρμογή τους να εγκρίνεται και να επιβλέπεται από το Γραφείο Παλιάς Πόλης.
-
Η τοποθέτηση ικριωμάτων μόνο σε πατάρι κρίνεται υπερβολική. Θα πρέπει ο τύπος των ικριωμάτων να εξετάζεται ανά περίπτωση, και εφόσον ένα παραδοσιακού τύπου ικρίωμα δεν εμποδίζει την κυκλοφορία των πεζών, όπως στην περίπτωση των τραπεζοκαθισμάτων, και δεν επιφέρει άλλα ζητήματα ασφαλείας να προτιμάται ως οικονομικότερη λύση. Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να τηρούνται οι τεχνικές προδιαγραφές για την τοποθέτηση ικριωμάτων και το ΣΑΥ – ΦΑΥ που περιλαμβάνεται στο φάκελο αδειοδότησης της εργασίας.
-
Να επιτρέπεται η τοποθέτηση μεταλλικών στεγάστρων στις εισόδους καταστημάτων και κατοικιών.
-
Θα πρέπει να προβλέπεται ειδικό τυπολόγιο για εξοπλισμό των καταστημάτων (καρέκλες κλπ)
-
Θα πρέπει ο κανονισμός να θεσμοθετεί μέτρα και υποχρεώσεις που θα καθιστούν γνωστό σε όλους τον κοινόχρηστο χώρο.
-
Θα πρέπει να προκρίνει την πιλοτική εφαρμογή μέτρων για κάποια χρόνια και με επιβράβευση των επιχειρήσεων ή των πολιτών που επιλέγουν την άμεση προσαρμογή (ακόμη και πριν τη θεσμοθέτηση της κανονιστικής διάταξης).
-
Θα πρέπει να προβλέπει τη λειτουργία Υπηρεσίας που θα έχει την ευθύνη της τυποποίησης των κανόνων, της καταγραφής της αποτελεσματικότητας των μέτρων και της αστυνόμευσης τους (λχ γραφείο παλιάς πόλης).
-
Θα πρέπει να προβλέπει διαδικασία ανοικτής διαβούλευσης και επανεξέτασης μέτρων και διατάξεων. Θα πρέπει ο κανονισμός να προβλέπει την αξιολόγηση των προτεινόμενων μέτρων και τη διαδικασία αναθεώρηση τους, εφόσον κρίνεται απαραίτητο, ανά τακτά χρονικά διαστήματα.
