Ένα μυθιστόρημα που εξερευνά το φως και τη σκιά πίσω από κάθε μνήμη, κάθε βλέμμα και κάθε ψίθυρο της ψυχής
Στo «CorfuPress.com» συναντούμε τον δημοσιογράφο και συγγραφέα κύριο Γιώργο Καϊάφα, με αφορμή το νέο του μυθιστόρημα «Τα Όμορφα Ψέματα» από τις Εκδόσεις Ζενίθ. Ο Ορέστης, ήρωας της ιστορίας, αναμετριέται με τη δική του αλήθεια, διασχίζοντας μονοπάτια αναμνήσεων, ερώτων, ονείρων και εφιαλτών. Ένα βιβλίο που τολμά να ρωτήσει τι κρύβεται πίσω από κάθε «μάσκα» της καθημερινότητας και αν η αλήθεια είναι πράγματι μια ή πολλές.
Συνέντευξη στη Νεκταρία Βαρσαμή-Πουλτσίδη
Κύριε Καϊάφα, στο «Τα Όμορφα Ψέματα» οι ήρωες παλεύουν διαρκώς ανάμεσα σε αλήθειες και ψέματα άλλοτε γλυκά, άλλοτε οδυνηρά. Τι σας οδήγησε να εξερευνήσετε αυτό το θολό όριο ανάμεσα στο φανερό και το κρυμμένο; Υπήρξε μια δική σας εμπειρία που σας έκανε να αναρωτηθείτε αν οι αλήθειες μας είναι ποτέ απόλυτες;
Γ. Κ: : Δεν είναι κάποια δική μου εμπειρία. Δεν έχω βιώσει κάτι τόσο συγκλονιστικό και αναπάντεχο. Ναι! Έχω χάσει και εγώ τους γονείς μου, αλλά όχι σε αυτήν την ηλικία, ούτε τόσο σκληρά, όσο το «βίωσε» ο πρωταγωνιστής μας. Η ιστορία πήγε –θα έλεγα- μόνη της από την ώρα που η Πλάκα και η Πράγα με «μάγεψαν». Αναζητώντας κάποια περισσότερα στοιχεία σαν υλικό για το βιβλίο, η μία ιστορία έφερνε την άλλη. Ο ένας χαρακτήρας ερχόταν να συμπληρώσει τον άλλο. Σχεδόν αναπάντεχα.
Αυτή η χαρμολύπη είναι για μένα η καθημερινότητα η δικιά μας. Όλων των ανθρώπων, όχι μόνον η δικιά μου ή του πρωταγωνιστή του βιβλίου. Ζούμε όλη μας τη ζωή με χαρά και με λύπη. Κάθε μέρα, κάθε στιγμή. Αν τραβήξουμε το βλέμμα μας από τη χαρά θα δούμε το σκληρό πρόσωπο της λύπης και αν τραβήξουμε το βλέμμα μας από τη λύπη, αμέσως εμπρός μας θα πλημμυρίσουμε από χαρά και χαμόγελα. Στο τέλος της ημέρας μια… ζυγαριά περιμένει να μας δώσει το απόβαρο αυτής της χαρμολύπης. Έτσι μοιάζει να ζυγίζονται οι ημέρες της ζωής μας. Στο τέλος υπάρχει ένας λογαριασμός. 0
Για έμενα η ανθρώπινη ύπαρξη και τα συναισθήματα που εκπέμπουμε είναι ζωτικής σημασίας. Και όχι μόνο στα γραπτά μου. Είμαι ένας άνθρωπος συναισθηματικός και πλημμυρισμένος κάποιες φορές από πολύ όμορφα συναισθήματα. Κάποια τα λαμβάνω μάλιστα σαν «έμπνευση», σαν θείο δώρο. Άλλωστε και τα τρία μυθιστορήματα που έχω γράψει ως τώρα είναι ανθρωποκεντρικά. Αυτά τα συναισθήματα οδηγούν έως τώρα τα συγγραφικά μου βήματα.
Οι αλήθειες μας είναι απόλυτες, όμως στη σύγχρονη δομή της κοινωνίας μας έχουμε αναγάγει σε τέχνη την ικανότητά μας να τις κρύβουμε. Υπάρχουν πάντα στο πίσω μέρος του μυαλού μας, αλλά δυστυχώς δεν έχουμε πλέον την πολυτέλεια να κοιτάξουμε στον καθρέφτη μας. Διαμορφώνουν, όμως σε υπερθετικό βαθμό τον χαρακτήρα μας. Τη ζωή μας ολόκληρη. Η εμπειρία η δική μου ήταν την πρώτη στιγμή που ένιωσα ερωτευμένος πραγματικά. Για να «κρατήσω» αυτό που είχα μπροστά μου έπρεπε να πω τις αλήθειες μου. Τις είπα και έτσι απλά όλα πήραν τον δρόμο τους.
«Τα Όμορφα Ψέματα» σας ανακαλεί μνήμες, παιδικά όνειρα, μυστικούς φόβους και στιγμές που αφήνουν σημάδια για πάντα. Πόσο πιστεύετε ότι το παρελθόν επηρεάζει την αντίληψή μας για την αλήθεια; Μπορούμε ποτέ να δούμε τον εαυτό μας «γυμνό», απαλλαγμένο από ψευδαισθήσεις;
Γ. Κ: Ναι! Μπορούμε να το πούμε και έτσι. Και μνήμες και παιδικά όνειρα και φόβους και στιγμές που με στιγμάτισαν. Η γνώμη μου είναι ότι το παρελθόν πάντα θα μας καθοδηγεί προς το μέλλον, αλλά αυτό δεν πάει να πει πως ο καθένας από εμάς πρέπει να ζει με αυτό «φορτωμένο» στην πλάτη του ή στις… αποσκευές του. Το ταξίδι μας είναι μακρύ και η αφοσίωση στο παρελθόν θα αποτελέσει απροσδόκητο βάρος, για όποιον διαλέξει να το κουβαλήσει μαζί του.
Για να μπορέσουμε να δούμε τον εαυτό μας γυμνό και απαλλαγμένο από όλα, ακόμα και από τις ψευδαισθήσεις χρειαζόμαστε μόνο ένα πράγμα. Την ειρήνη… Με όλους και με όλα και περισσότερο από όλα με τον ίδιο μας τον εαυτό. Σήμερα δεν κυνηγάμε την ειρήνη μέσα μας, αλλά την ευτυχία. Η ευτυχία βρίσκεται κρυμμένη μέσα σε ψευδαισθήσεις. Τώρα γεννιέται, όμως ένα ερώτημα. Πως θα πετύχουμε την ειρήνη; Με την αλήθεια και με την αγάπη είναι η απλή απάντηση. Το ευ ζην δε βρίσκεται τελικά ούτε στα χρήματα, ούτε στα ακριβά κοσμήματα, ρολόγια ή ρούχα. Ούτε στα σπορ, στα ακριβά κότερα ή την πολυτέλεια των ξενοδοχείων ή και σε οτιδήποτε έχει ο σύγχρονος άνθρωπος σαν απωθημένο μέσα του. Εκεί βρίσκονται οι πόθοι που έχουμε και νομίζουμε ότι θα μας κάνουν ευτυχισμένους. Στο τέλος της ημέρας, αν κάτσεις και το δεις καλύτερα, θα διαπιστώσεις μια βαρετή εικόνα που πολλές φορές, εγώ προσωπικά, την βρίσκω και κάπως επικίνδυνη.
Η ευτυχία κατά τη δική μου ταπεινή άποψη βρίσκεται σε μια καλή κουβέντα, σε ένα χαμόγελο, σε μια εκδρομή, σε ένα ωραίο τραγούδι, σε δυο όμορφα μάτια, σε μια απλή καλημέρα, σε ένα συντροφικό χέρι, που μπορεί να σε αγγίξει και να ανατριχιάσεις ολόκληρος . Πράγματα που σχεδόν έχουν εξαφανιστεί από τη ζωή του σύγχρονου ανθρώπου. Δυστυχώς ο σύγχρονος άνθρωπος έχει τεράστιο πρόβλημα να μείνει γυμνός. Να εκτεθεί. Έστω και ανεπανόρθωτα. Ντρέπεται, φοβάται. Δεν θέλει να ακούσει την κρίση των άλλων για αυτόν, θεωρώντας για κάποιον ανεξήγητο λόγω εκ των προτέρων ότι θα είναι αρνητική, άβολή ή γιατί πιστεύει ότι οι κολακίες που θα του πουν είναι όλες ψέματα. Έτσι κλείνεται μέσα στο καβούκι του, σαν μια γερασμένη και αργοκίνητη χελώνα. Αυτή, λοιπόν την ευτυχία την πετυχαίνεις μόνο με ειρήνη απέναντι στον εαυτό σου. Και για να προλάβω. Ειρήνη δεν σημαίνει επ’ ουδενί συμβιβασμός.
Οι ήρωές σας βρίσκουν αλήθειες εκεί που κανείς δεν τις περιμένει: σε έναν καφέ, σε έναν χορό, σε μια μαριονέτα ή ακόμη και μέσα στον θάνατο. Πόσο σημαντική είναι για εσάς η δύναμη των μικρών, καθημερινών στιγμών στη συγγραφή σας; Πιστεύετε ότι αυτά τα «ανώνυμα» γεγονότα μπορούν να αλλάξουν τον άνθρωπο;
Γ. Κ: Για έμενα αυτή η ερώτηση είναι η κινητήριος δύναμη της ίδιας της ζωής. Δεν υπάρχει καμιά άλλη δύναμη στον κόσμο από εκείνη που εσύ αφήνεις να περάσει μέσα σου και να κυριαρχήσει στο είναι σου. Και δεν το κάνουν μόνο οι ήρωές μου. Και εγώ το έχω σαν κανόνα στη ζωή μου. Τουλάχιστον το προσπαθώ, γιατί και εγώ σε αυτόν τον κόσμο ζω. Ένας έρωτας, μια ξαφνική βόλτα, το άρωμα ενός δυνατού καφέ, ένα μέρος που δεν έχεις ξαναπάει, ένας παιδί που γύρισε να σου πει καλημέρα, μια γυναίκα που ψάχνει έναν δρόμο και ρωτάει ευγενικά αν πηγαίνει σωστά.
Σκεφτήκαμε ποτέ γιατί να συμβαίνουν τέτοια «μικροπράγματα» στο δικό μας το σύμπαν; Τι είναι αυτό που θέλουν να μας πουν πραγματικά; Θα μπορούσε μια τόσο απλή φαινομενικά και άσχετη στιγμή να μας διαφωτίσει; Να μας τραβήξει από μια κακή σκέψη ή πράξη; Να διώξει από πάνω μας τη μελαγχολία που έχουμε εκείνη τη στιγμή; Αυτές οι μοναδικές και ανεπανάληπτες στιγμές είναι για εμένα η κρυμμένη παιδικότητα που έχουμε μέσα μας. Απλά δεν την αφήνουμε να βγει προς τα έξω. Ο φόβος είναι μεγάλος. Κι έτσι αντί να «γυμνωθούμε» ντυνόμαστε ακόμα περισσότερο. Δεν ευχαριστιόμαστε αυτά τα μικρά πράγματα. Δεν τους δίνουμε καμία απολύτως σημασία. Δυστυχώς.
Είμαι ένας άνθρωπος που δεν πιστεύει ιδιαίτερα στην τύχη. Ο κάθε άνθρωπος που έρχεται στη ζωή μας έχει κάτι να μας πει. Η κάθε ημέρα που έρχεται στην ζωή μας είναι μια ακόμα χρυσή ευκαιρία να γίνουμε αυτό που ονειρευόμαστε. Έχουμε κλειδώσει τις ζωές μας σε κουτιά και δεν μπορούμε να καταλάβουμε τι χάνουμε. Αφήνουμε τις ζωές μας να φεύγουν σαν άμμος μέσα από τα χέρια μας και να τις σκορπάμε αναίτια. Μόνο αν αντιληφθούμε αυτά τα «ανώνυμα» γεγονότα, όπως πολύ σωστά τα χαρακτηρίσατε, τότε και μόνο τότε θα μπορέσουμε να αλλάξουμε. Ίσως σε ένα κοντινό μέλλον να σκεφτούμε την αξία τέτοιων μικρών πραγμάτων. Όταν συναντηθείς με κάποιον γνωστό που έχεις χρόνια να μιλήσεις μαζί του και ακούσεις εκείνο το περίφημο: «Θυμάσαι τότε που…». Θα πρασπαθείς να ανασύρεις στο φως όλα αυτά τα «ανώνυμα» γεγονότα για να ζήσεις μια virtual reality σκηνή.
Θα σας μιλήσω με τα λόγια ενός τεράστιου Έλληνα συγγραφέα, του Χρόνη Μίσσιου για να γίνει ίσως πιο κατανοητό: «Τι περιμένουμε; Κάθε ηλιοβασίλεμα είναι ένα βήμα προς τον θάνατο. Είμαστε όλοι μελλοθάνατοι, άνθρωποι με ημερομηνία λήξεως. Πρέπει να κλαίμε για τις χαμένες μέρες, για τις μέρες που δεν χαρήκαμε, που δεν ερωτευτήκαμε και δεν απολαύσαμε κάτι». Έχω την αίσθηση πως αυτό είναι το κάτι. Αυτά είναι τα «ανώνυμα» γεγονότα.
«Τα Όμορφα Ψέματα» έχουν έντονη ατμόσφαιρα ονείρου, με σύνορα που θολώνουν ανάμεσα στο πραγματικό και στο φαντασιακό. Δυσκολευτήκατε να κρατάτε αυτή τη λεπτή ισορροπία χωρίς να χάνεται το νόημα της ιστορίας;
Γ. Κ: Για να είμαι ειλικρινής μαζί σας συνήθως οι ιστορίες έρχονται και με βρίσκουν. Θέλουν τον χρόνο τους για να ωριμάσουν, όμως από εκεί και πέρα όλα κυλούν σχεδόν αβίαστα. Στη σκέψη, στο μυαλό στο χαρτί ή σε ένα πληκτρολόγιο. Η ισορροπία του ονείρου με την πραγματικότητα ήρθε ακριβώς για να πλέξει την ιστορία του βιβλίου.
Ο «αναρχικός» σπουδαίος αμερικανός λογοτέχνης Νόαμ Τσόμσκι μας εξηγεί πως: «Η αλήθεια δεν είναι δώρο που σου δίνεται, είναι προσωπική ανακάλυψη που απαιτεί την δική σου προσπάθεια». Όσο, λοιπόν ο πρωταγωνιστής βυθίζεται σε αυτή την προσπάθεια της αναζήτησης της αλήθειας, μένει εκτός ονείρου κι όσο γυρνάει την πλάτη σε αυτή του την αλήθεια με Όμορφα Ψέματα τότε βρίσκεται στον κόσμο του ονείρου του. Βλέπετε, για ακόμα μια φορά η ΑΛΗΘΕΙΑ είναι η λύση. Το μυστικό εκείνο συστατικό που κάνει τους πρωταγωνιστές του κάθε βιβλίου (και όχι μόνο του δικού μου) να είναι πέρα για πέρα αληθινοί. Άνθρωποι της διπλανής πόρτας. Οικείοι.
Το όνειρο στα Όμορφα Ψέματα έχει έναν ρόλο σκηνικού. Επάνω σε αυτό χτίζεται η αρχή και το φινάλε της ιστορίας. Θα κρύψει ή θα αναδείξει στο τέλος την απογύμνωση του πρωταγωνιστή απέναντι στις δικές του αλήθειες, που τον έζωσαν σαν τα φίδια. Αν νικήσει θα μείνει γυμνός απέναντι στον ίδιο τον εαυτό του, μαθαίνοντας πόσο σπουδαίο πράγμα είναι να είσαι ευγενής, καλόκαρδος, γεμάτος ευγνωμοσύνη για αυτά που ζεις, με τους ανθρώπους που έχεις δίπλα σου.
Αν τώρα διαλέξουμε να νικηθεί και φορέσει μια ολόκληρη πανοπλία επάνω από τα ρούχα του δεν παίζει κανέναν απολύτως ρόλο. Θα γευτεί τους πικρούς καρπούς μιας αβάσταχτης ζωής, που δεν την ήθελε, ούτε στο όνειρό του. Το σκηνικό χτίστηκε για να τον κρατήσει απέναντι στις αλήθειες του. Αυτό είναι στην πραγματικότητα και μόνον αυτό. Και αυτό το όνειρο δεν είναι τίποτε περισσότερο από μιαν αλήθεια που θα του προσφέρει μιαν ακόμα λύπη τραβηγμένη στο φως από την παιδική του ηλικία.
Στην ιστορία σας φαίνεται πως η αλήθεια δεν έχει μόνο μία όψη, αλλά αποκαλύπτεται σταδιακά, άλλοτε ως δικαιοσύνη, άλλοτε ως λύτρωση ή ακόμη και ως τιμωρία. Πόσο σας απασχολεί η έννοια της δικαιοσύνης στη λογοτεχνία και στη ζωή; Υπάρχει κάπου όριο ανάμεσα στην αλήθεια που αντέχουμε και σε εκείνη που μας λυτρώνει;
Γ. Κ: Έχω την πεποίθηση ότι δεν υπάρχει πιο δίκαιος χώρος για την δικαιοσύνη από αυτόν της λογοτεχνίας. Από τους μύθους του Αισώπου, τα παραμύθια του Άντερσεν και των αδερφών Γκριμ, αλλά και σύγχρονα όπως των άρχοντα των δακτυλιδιών ή τον μικρό μάγο Χάρρυ Πότερ, οι πάντες έχουν βρει το δίκιο τους. Είναι περίεργο πραγματικά πως το καλό, σχεδόν πάντα, νικά στο τέλος του έργου. Καθένας θα λάβει αυτό που του αξίζει. Ακόμα και στην αστυνομική λογοτεχνία οι θρίαμβοι του Ηρακλή Πουαρό στα βιβλία της Αγκάθα Κρίστι στόχο είχαν να βγει η αλήθεια στο φως.
Στον πραγματικό κόσμο αυτό δεν είναι εύκολο να επιτευχθεί. Το γιατί ακόμα δεν το έχω συνειδητοποιήσει, για να είμαι ειλικρινής. Ή, μάλλον δεν θέλω να το πιστέψω ακόμα. Ο άνθρωπος απέναντι στη δικαιοσύνη, θα πρέπει να σταθεί και τιμωρημένος και λυτρωμένος. Όμως, όπως σωστά το θέτετε, για να υπάρξει δικαιοσύνη, πρέπει πρώτα να ειπωθεί η αλήθεια. Και από αυτή την αλήθεια που θα ειπωθεί θα εξαρτηθεί αν θα είναι Νέμεσις ή Λύτρωση.
Στην εποχή που ζει ο σύγχρονος άνθρωπος σαφώς και υπάρχει όριο ανάμεσα στην αλήθεια που αντέχουμε και σε εκείνη που μας λυτρώνει. Δυστυχώς. Είμαστε ψεύτικοι, φτιασιδωμένοι .Οι περισσότεροι από εμάς, αν όχι όλοι. Είμαστε σε μια εποχή που μιμούμαστε τους πάντες και τα πάντα και αυτό φέρνει ακόμα μεγαλύτερη απόσταση ανάμεσα σε εμάς και την αλήθεια. Δεν υπάρχει γνώση μέσα από την μίμηση. Δεν έχεις πλέον εμπιστοσύνη στα ίδια σου τα μάτια, αν αυτό που βλέπεις είναι αληθινό ή είναι ψεύτικο. Το βιβλίο κάποτε σε βοηθούσε να ανοίξεις τους ορίζοντές σου. Σήμερα τα social media σε βοηθούν να περιηγηθείς σε μία… λήθη. Να βυθιστείς σε ακόμα περισσότερο ψέμα. Άρα, αυτόματα απομακρυνόμαστε και από την αλήθεια, με ότι αυτό συνεπάγεται.
Δεν θα κουραστώ ποτέ να το λέω πως κοιτάζοντας τον μεγαλύτερό σου φόβο κατάματα, τότε και μόνο τότε μπορείς να τον νικήσεις. Έτσι ακριβώς συμβαίνει και με την αλήθεια. Όταν την αντέξεις και λυτρωθείς τότε και μόνο τότε θα γαληνέψεις το μέσα σου. Είναι νόμος. Τα όρια που βάζουμε εμείς οι άνθρωποι τάχα για να μπορέσουμε να αντέξουμε είναι για τον καθένα μας διαφορετικό. Μια απλή ψευδαίσθηση. Και όσο μεγαλύτερο είναι το όριο, τόσο μεγαλύτερη και η ψευδαίσθηση. Καθένας, όμως, όσο αντέχει. Κι αυτό το βλέπουμε καθημερινά δίπλα, μας και γύρω μας. Ο κάθε άνθρωπος έχει βάλει διαφορετικά όρια. Στον δρόμο που οδηγεί, στη σκέψη του για το πώς θα ανελιχθεί κοινωνικά, στην αδιαφορία για τον συνάνθρωπο, για το περιβάλλον. Κι αυτά να ξέρετε σε μιαν κατάσταση «Όμορφα Ψέματα» είναι. +
Ένα παιδί που ξυπνάει από έναν εφιάλτη, ένας ήρωας που κοιτάζει κατάματα τα συντρίμμια του -τελικά, τι πιστεύετε ότι έχει μεγαλύτερη αξία: να προστατεύσουμε τον εαυτό μας με όμορφα ψέματα ή να τολμήσουμε να αντικρίσουμε την αλήθεια, όσο σκληρή κι αν είναι;
Γ. Κ: Ασυζητητί είμαι υπέρμαχος στο δεύτερο σκέλος της ερώτησής σας. Ο εαυτός μας πρέπει με κάθε τρόπο να εκτίθεται. Στην αλήθεια, στον έρωτα, στην ευγένεια, στη ζωή, στην καθημερινότητα, στο λάθος, στον φόβο, στο σκοτάδι, στην άμυλα, στην αντιπαλότητα. Η γνώμη μου είναι πως πρέπει να χάσει για να κερδίσει. Πρέπει να παίξει για να νικήσει. Πρέπει να ντυθεί για να μείνει γυμνός. Πρέπει να κλάψει για να χαρεί. Πρέπει να… σκιαχτεί για να μάθει να μην φοβάται. Να κάνει όλα αυτά για να βγει τελικά λυτρωμένος στο απέραντο φως. Δεν μπορούμε να τον κρατάμε κλεισμένο μέσα σε μια γυάλα. Σε ένα αποστειρωμένο περιβάλλον περιμένοντας το τέλος.
Νομίζει ότι προστατεύει τον εαυτό του. Οι περισσότεροι άνθρωποι και κυρίως τα νέα παιδιά είναι έξυπνοι. Θέλουμε και αφήνουμε τη ζωή να κυλάει έτσι. Τα Όμορφα Ψέματα με τα οποία θα προσπαθήσει κάποιος να καλύψει τα συντρίμμια του, μάλλον έχουν αξία μόνο για τον ίδιο. Οι υπόλοιποι όλοι γνωρίζουν. Χωρίς και ο ίδιος να το καταλάβει έχει εκτεθεί, αλλά με έναν πολύ κακό τρόπο. Έχει καταπέσει κι ας πιστεύει το αντίθετο.
Αν ένας αναγνώστης σας έκλεινε «Τα Όμορφα Ψέματα» κρατώντας μόνο μια ερώτηση ή ένα συναίσθημα, τι θα θέλατε να έχει μείνει βαθιά μέσα του; Υπάρχει κάποιο δικό σας «όμορφο ψέμα» που σας συντροφεύει ακόμη;
Γ. Κ: Η σοφία των ανθρώπων. Αυτό θα ήθελα να μείνει χαραγμένο μέσα του. Οι άνθρωποι μιλούν και έχουν να πουν πολλά πράγματα. Ας ακούσουμε τι έχουν να μας πουν. Ας κάτσουμε λίγο πιο πίσω στην καρέκλα μας και ας τους αφουγκραστούμε. Ας βάλουμε πιο πίσω το εγώ μας και ας μην πούμε εμείς εκείνη την παρόμοια ιστορία που θυμηθήκαμε. Δεν υπάρχει σωστό ή λάθος. Ας πιούμε και ένα ποτήρι μαζί τους. Εβίβα, λοιπόν των καλών ανθρώπων. Αυτή είναι η σοφία των ανθρώπων. Η λαλιά τους.
Ναι! Υπάρχουν Όμορφα Ψέματα που ακόμα με συντροφεύουν. Θα γινόμουν πιλότος και αργότερα γιατρός. Πως δεν μου άρεσαν οι φακές για να φτιάξει η μητέρα μου μπριζόλα στον γιόκα της. Πως δεν το έκανα εγώ αυτό κύριε που είπα στον δάσκαλο, αλλά ο Αντρέας. Πως θα βρεις κάποιον καλύτερο που θα σου ταιριάζει που είπα σε κάποιο κορίτσι όταν ήθελα να φύγω από μια σχέση. Πως θα άλλαζα τον κόσμο, αντί να φροντίσω πρώτα απ’ όλα και πάνω απ’ όλα να αλλάξω εμένα τον ίδιο.

