Με το Νόμο 5217/2025 (Διασφάλιση δημοσιονομικής ισορροπίας : Μεταρρύθμιση πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης – Τροποποίηση ν. 4270/2014… και λοιπές διατάξεις), το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο (Ε.Δ.Σ.), αναλαμβάνει εκτός των άλλων, το ρόλο του επίσημου, ανεξάρτητου φορέα για την κοστολόγηση και αξιολόγηση των προεκλογικών προγραμμάτων των πολιτικών κομμάτων. Από την 1η Νοεμβρίου 2026, ενεργοποιήθηκε και επίσημα το νέο ψηφιακό σύστημα υποβολής και κοστολόγησης των προεκλογικών προτάσεων των πολιτικών κομμάτων. Αν και η συμμετοχή των κομμάτων είναι προαιρετική, ωστόσο η άρνηση συμμετοχής, αναμένεται να προκαλέσει έντονες πολιτικές συζητήσεις, καθώς η διαφάνεια και η αξιολόγηση τίθενται πλέον στο επίκεντρο της δημόσιας σφαίρας.
Κάνοντας το πρώτο βήμα, η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη, συνεπής στη δέσμευσή της για την κατάθεση του προγράμματός της στο Ε.Δ.Σ., έγινε το πρώτο κόμμα, που στις 3 Νοεμβρίου, κατέθεσε τις πιο σημαντικές προεκλογικές προτάσεις της, προκειμένου να ελεγχθούν και να αξιολογηθούν από το Συμβούλιο. Κατέθεσε επίσης, αναλυτικά την ετήσια δαπάνη των δέκα (10) δημοσιονομικών παρεμβάσεων κατ’ έτος, συνολικά για την τετραετία 2027-2030.
Σε μία περίοδο που η οικονομία κινείται με αυτοματισμούς και χωρίς σαφή προσανατολισμό, που οι πολίτες ζητούν καθαρές λύσεις και ουσιαστική λογοδοσία, σε μία χώρα που εδώ και επτά χρόνια κυριαρχεί διαρκή αμφισβήτηση και αντιπαράθεση γύρω από την λειτουργία των κρατικών θεσμών, όπου ο επίμονος πληθωρισμός πιέζει διαρκώς και διαβρώνει την αγοραστική δύναμη και το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών ενώ η στεγαστική κρίση επιβαρύνει ολοένα και περισσότερο την κοινωνία, η πρωτοβουλία του Αλέξη Τσίπρα και της ΕΛ.Α.Σ., να καταθέσει τις βασικές προτάσεις του κυβερνητικού του προγράμματος για επίσημη αξιολόγηση στο Ε.Δ.Σ., δεν αποτελεί απλώς και μόνο μία στρατηγική κίνηση υψηλού πολιτικού συμβολισμού, δεν είναι απλώς μία αξιοποίηση της νέας θεσμικής διαδικασίας ανεξάρτητου ελέγχου, αλλά συνιστά και υπόδειγμα πολιτικής υπευθυνότητας. Με την επιλογή αυτή, απαντά ουσιαστικά, τόσο στην υποκρισία του σημερινού πολιτικού κατεστημένου που προσπαθεί να διασωθεί με όρους επικοινωνιακής διαχείρισης, όσο και στις υπόλοιπες δογματικές φωνές του πολιτικού συστήματος.
Ήδη, από την πρώτη στιγμή που ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε το οικονομικό πρόγραμμα της ΕΛ.Α.Σ. στη Θεσσαλονίκη, και «πριν αλέκτορα φωνήσαι», το επικοινωνιακό επιτελείο της Ν.Δ., έσπευσε να το αποδομήσει, χαρακτηρίζοντάς το «λεφτόδεντρο», ενώ δεν δίστασε ως πολιτικός αλχημιστής, να εφαρμόσει μαθηματικά σκοπιμότητας και να «εκτοξεύσει» το κόστος σε 40 δισ. Ευρώ. Όταν όμως η ΕΛ.Α.Σ. επεδίωξε ουσιαστική πολιτική αναμέτρηση στο πεδίο των αριθμών, η κυβέρνηση και τα υπόλοιπα κόμματα οπισθοχώρησαν. H συνεχιζόμενη προσπάθεια της ΝΔ να λοιδορήσει το πρόγραμμα της ΕΛ.Α.Σ., δείχνει το φόβο της μπροστά σε μία εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης που θέτει στο επίκεντρο την κοινωνία και τον άνθρωπο και προτείνει ένα νέο παραγωγικό μοντέλο. Όταν ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος μετά τη ΔΕΘ, χαρακτήρισε το οικονομικό πρόγραμμα της ΕΛ.Α.Σ., ως «εγχειρίδιο πολιτικής απάτης», ενώ και ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ανέφερε ότι, ο Αλέξης Τσίπρας επέστρεψε «με το ίδιο στυλ και τα ίδια δισεκατομμύρια», ουσιαστικά ομολογούν τη δική τους επιλογή και πολιτική στόχευση, να επιδιώκουν να είναι ανέγγιχτα τα υπερκέρδη των λίγων και να αφήνουν απροστάτευτη τη μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών. Το πρόγραμμα της ΕΛ.Α.Σ., είναι ρεαλιστικό, κοστολογημένο και πολιτικά αναγκαίο. Δίνει τέλος στην αισχροκέρδεια και προτάσσει τη δίκαιη φορολόγηση, την πραγματική ενίσχυση των μισθών και της εργασίας, με ένα ισχυρό δημόσιο σύστημα υγείας και παιδείας.
Την ίδια ώρα, ασκείται μία επιπόλαιη κριτική, από ορισμένες πλευρές που έχουν συνηθίσει στην ανέξοδη ρητορική και στην εκ του ασφαλούς αποδοκιμασία, και κατηγορούν την πρωτοβουλία του Αλέξη Τσίπρα και του οικονομικού επιτελείου της ΕΛ.Α.Σ. για προσφυγή στο Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο «ως έμπρακτη αναγνώριση του νέοφιλευθερισμού». Πρόκειται για μία λανθασμένη προσέγγιση της πολιτικής πραγματικότητας και για μία ακόμη σκόπιμη διαστρέβλωση, καθ’ ότι, η θεσμική κατοχύρωση ενός προγράμματος, δεν συνιστά ιδεολογική συνθηκολόγηση, αλλά πρόκειται για βαθιά και γενναία πολιτική πράξη, που δηλώνει αποφασιστικότητα να δοθεί η πολιτική μάχη μέσα στο πεδίο της πραγματικής διακυβέρνησης, ενώ αποτελεί ταυτόχρονα και μία κίνηση αυτοπεποίθησης. Η στείρα άρνηση να αντιπαρατεθείς με τεκμηριωμένους πολιτικούς όρους, δεν είναι ριζοσπαστισμός, αλλά εγκλωβισμός σε μία στερεότυπη, ανέξοδη αντιπολιτευτική ρητορεία και σε μία στείρα αμφισβήτηση.
Το πιο προκλητικό στοιχείο όμως, είναι, το παράδοξο της κυβερνητικής στάσης και η διγλωσσία που η κυβέρνηση Μητσοτάκη επιδεικνύει. Ενώ είναι εκείνη, που νομοθέτησε το πλαίσιο κοστολόγησης των προεκλογικών προτάσεων των κομμάτων μέσω του Ε.Δ.Σ και διαρκώς κουνάει το δάχτυλό της επικαλούμενη την ανάγκη δημοσιονομικής σοβαρότητας, ωστόσο, η ίδια, εξαιρεί τον εαυτό της από την όλη διαδικασία, αρνούμενη πεισματικά να καταθέσει το δικό της πρόγραμμα, κρυπτόμενη πίσω από το «μανδύα» του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.
Απέναντι σε αυτές τις επιλογές, απέναντι στην ανευθυνότητα εκείνων που κρύβουν τα προγράμματά τους, απέναντι στο δογματισμό και στην αμηχανία εκείνων που αρνούνται την πραγματικότητα, η ΕΛ.Α.Σ. προτάσσει «την υπεύθυνη ρήξη», μεταφέροντας την συζήτηση και την πολιτική αντιπαράθεση, από την προπαγάνδα και από το πεδίο των εντυπώσεων, στο πεδίο της πολιτικής και της μετρήσιμης πραγματικότητας, αποδεικνύοντας ότι κάθε προτεινόμενο μέτρο είναι ρεαλιστικό, κοστολογημένο και κοινωνικά δίκαιο.

