Τα σημερινά δεδομένα: Η μικρή άνοδος της Κυριακής – Η σταδιακή υποχώρηση του καλοκαιριού – Ο αυγουστιάτικος «θόλος θερμότητας» στη ΒΔ Ελλάδα
Σήμερα, Παρασκευή 4 Σεπτεμβρίου 2026, τα βαρομετρικά χαμηλά, συνοδευόμενα από μέτωπα κακοκαιρίας, επηρεάζουν με βροχές και τοπικές καταιγίδες τις κεντρικές και βόρειες περιοχές της Ευρώπης, όπου γενικά επικρατούν φθινοπωρινές θερμοκρασίες.
Αντίθετα, στις μεσογειακές χώρες επικρατούν ακόμη καλοκαιρινές συνθήκες, ενώ στην Ιβηρική Χερσόνησο για ακόμη μία φορά καταγράφονται πολύ υψηλές θερμοκρασίες, οι οποίες αναμένεται να φτάσουν τους 40–41°C έως και την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2026.
Μέγιστες θερμοκρασίες στην Κέρκυρα και τους Παξούς
Οι τοπικοί μετεωρολογικοί σταθμοί κατέγραψαν σήμερα μέγιστες θερμοκρασίες περίπου 33–35°C, ενώ οι βορειοδυτικοί άνεμοι έφτασαν σε ριπές περίπου 4 μποφόρ στην Κέρκυρα και έως 5 μποφόρ στους Παξούς.
Παράλληλα, η σχετική υγρασία διατηρήθηκε σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, χωρίς σημαντική αύξηση της αισθητής θερμοκρασίας (Heat Index) σε σχέση με τη θερμοκρασία του αέρα.
Ο συνδυασμός 35°C, μέτριων βορειοδυτικών ανέμων, χαμηλής υγρασίας και έντονης ηλιακής ακτινοβολίας εξηγεί γιατί η ζέστη γίνεται ιδιαίτερα αισθητή όταν βρισκόμαστε στον ήλιο, ενώ στη σκιά η αίσθηση αλλάζει άμεσα.
Η άμεση ηλιακή ακτινοβολία θερμαίνει σημαντικά το ανθρώπινο σώμα και τις επιφάνειες του περιβάλλοντος. Για την πληρέστερη εκτίμηση της θερμικής επιβάρυνσης χρησιμοποιούνται δείκτες θερμικής άνεσης και ακτινοβολίας, όπως η Globe Temperature, οι οποίοι λαμβάνουν υπόψη την επίδραση της ηλιακής ακτινοβολίας και του ανέμου.
Ο βορειοδυτικός άνεμος που εισέρχεται από την περιοχή της Αδριατικής μεταφέρει γενικά ξηρότερες αέριες μάζες, με αποτέλεσμα η σχετική υγρασία να μειώνεται κατά τη διάρκεια της ημέρας. Την ίδια στιγμή, η θερμοκρασία της θάλασσας παραμένει πολύ υψηλή, περίπου στους 28–29°C, διατηρώντας αυξημένα ποσά θερμότητας και υγρασίας στην ευρύτερη περιοχή.
Έτσι, μόλις περάσουμε από τον ήλιο στη σκιά, η άμεση ακτινοβολία περιορίζεται και η αίσθηση της ζέστης μπορεί να αλλάξει αισθητά, ιδιαίτερα όταν επικρατεί ξηρότερος και σχετικά ενισχυμένος άνεμος.
Την Κυριακή 6/9 – Μικρή ενίσχυση των ανέμων και άνοδος της θερμοκρασίας
Την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου, οι άνεμοι αναμένεται να παρουσιάσουν μικρή ενίσχυση από ΒΔ διευθύνσεις, κυρίως στα πελάγη, στα Διαπόντια Νησιά και στις δυτικές παραθαλάσσιες περιοχές κατά τις απογευματινές ώρες.
Παράλληλα, η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή άνοδο, με τις μέγιστες τιμές να φτάνουν τοπικά περίπου τους 34–37°C.
Ωστόσο, από την Τρίτη 8/9 αναμένεται σταδιακή μεταβολή, με την θερμοκρασία να παρουσιάζει μικρή καθημερινή πτώση.
Το καλοκαίρι πάντως φαίνεται πως αρχίζει σιγά-σιγά να χάνει έδαφος
Οι πρώτες ενδείξεις για το δεύτερο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου αρχίζουν να αποκτούν ενδιαφέρον.
Το ECMWF, το ευρωπαϊκό προγνωστικό μοντέλο, αποτυπώνει σταδιακή υποχώρηση των υψηλών θερμοκρασιών πάνω από τα Βαλκάνια και την Ελλάδα.
Παράλληλα, γύρω στις 10–11 Σεπτεμβρίου, τα προγνωστικά πεδία δείχνουν πιθανή αλλαγή της ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας στην ευρύτερη περιοχή, με ανάπτυξη χαμηλού βαρομετρικού στη βόρεια Ιταλία και πιθανότητα εκδήλωσης ισχυρών καταιγίδων.
Η εξέλιξη αυτή, ωστόσο, εξαρτάται κυρίως από την πορεία και την ένταση των βαρομετρικών συστημάτων και των μετώπων, καθώς και από τη διεύθυνση των ανέμων, η οποία θα καθορίσει εάν οι νεφώσεις και οι υγρές αέριες μάζες θα κινηθούν προς το Βόρειο Ιόνιο.
Βρισκόμαστε ακόμη σε φάση αναμονής. Επομένως, δεν μιλάμε ακόμη για συγκεκριμένη πρόγνωση, αλλά για προγνωστική τάση.
Αυτό που αξίζει να παρακολουθήσουμε είναι εάν το ψυχρότερο σήμα θα επιμείνει και στους επόμενους προγνωστικούς κύκλους, αλλά κυρίως στα ensembles.
Λίγη ακόμη υπομονή…
Όσο πλησιάζουμε στις συγκεκριμένες ημερομηνίες, θα υπάρχει έγκαιρη και έγκυρη ενημέρωση από το MeteoCorfu.
Ο αυγουστιάτικος «θόλος θερμότητας» στη ΒΔ Ελλάδα που πέρασε…
Πώς σχηματίστηκε – γιατί ήταν τόσο επίμονος – τι συνέπειες είχε
Το τελευταίο δεκαήμερο του Αυγούστου, η Βορειοδυτική Ελλάδα βρέθηκε κάτω από μια ισχυρή ατμοσφαιρική διάταξη που διατήρησε και ενίσχυσε τις υψηλές θερμοκρασίες για αρκετές ημέρες.
Πρόκειται για αυτό που συχνά περιγράφεται ως «θόλος θερμότητας» (heat dome), δηλαδή μια εκτεταμένη περιοχή υψηλών πιέσεων στην ανώτερη τροπόσφαιρα, η οποία συνδέεται με καθοδικές κινήσεις του αέρα και παρατεταμένη σταθερότητα.
Πώς λειτουργεί ένας θόλος θερμότητας
- Συσσωρεύεται θερμός αέρας κάτω από μια επίμονη περιοχή υψηλών πιέσεων.
- Οι υψηλές πιέσεις στην ανώτερη ατμόσφαιρα ευνοούν την καθοδική κίνηση του αέρα.
- Καθώς ο αέρας κατέρχεται, συμπιέζεται και θερμαίνεται αδιαβατικά.
- Η ατμοσφαιρική σταθερότητα περιορίζει την ανάπτυξη νεφώσεων και ευνοεί τη διατήρηση υψηλών θερμοκρασιών.
- Ο καθαρότερος ουρανός επιτρέπει επίσης την έντονη ηλιακή θέρμανση της επιφάνειας.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ισχυρό θερμικό «καπάκι», το οποίο μπορεί να διατηρήσει τις θερμές αέριες μάζες στην περιοχή και να δυσκολέψει την είσοδο ψυχρότερων αερίων μαζών.
Τι συνέβη στη ΒΔ Ελλάδα
Κατά την παραμονή μου αυτές τις ημέρες στην Κόνιτσα, ήταν εμφανές ότι οι ελάχιστες θερμοκρασίες παρέμεναν ασυνήθιστα υψηλές.
Παράλληλα, σε παραθαλάσσιες και παραλίμνιες περιοχές η σχετική υγρασία παρέμενε αυξημένη, ενώ η αφρικανική σκόνη ενίσχυε τη θολούρα και τη δυσφορία.
Οι τοπικές αύρες, ιδιαίτερα οι ορεινές και οι αύρες κοιλάδων, παρουσίασαν διαφοροποιήσεις και κατά περιόδους αποδιοργανώθηκαν από τη γενικότερη ατμοσφαιρική κυκλοφορία.
Παράλληλα, οι ξηρές καταιγίδες των τελευταίων ημερών αύξησαν τον κίνδυνο πυρκαγιών και συνέβαλαν σε εκδηλώσεις πυρκαγιών στην περιοχή της Τύμφης και της Τραπεζίτσας.
Η ξηρότητα του εδάφους λειτουργεί επιπλέον ως ενισχυτικός παράγοντας της θερμότητας: όταν υπάρχει περιορισμένη διαθέσιμη υγρασία για εξάτμιση, μεγαλύτερο μέρος της διαθέσιμης ενέργειας κατευθύνεται στη θέρμανση της επιφάνειας και του αέρα.
Το ύψος του «θόλου»
Κατά τη διάρκεια ισχυρών θερμών αντικυκλωνικών διατάξεων, η ατμόσφαιρα μπορεί να εμφανίζει σημαντική κατακόρυφη διόγκωση και οι γεωδυναμικές στάθμες να βρίσκονται σε πολύ υψηλά επίπεδα.
Η στάθμη των 500 hPa μπορεί σε εξαιρετικά ισχυρές θερμές ράχες να προσεγγίσει ή ακόμη και να ξεπεράσει τα 600 dam, τιμή που υποδηλώνει ιδιαίτερα ισχυρή θερμική ράχη στην ανώτερη ατμόσφαιρα.
Συμπέρασμα
Το φαινόμενο που επηρέασε τη Βορειοδυτική Ελλάδα δεν ήταν απλώς μια περίοδος ζέστης.
Ήταν αποτέλεσμα μιας επίμονης αντικυκλωνικής και θερμικής διάταξης, η οποία:
- διατήρησε θερμές αέριες μάζες,
- ενίσχυσε τις υψηλές θερμοκρασίες,
- περιόρισε την ατμοσφαιρική αστάθεια,
- επηρέασε την τοπική κυκλοφορία των ανέμων,
- και σε συνδυασμό με την ξηρότητα του εδάφους και τις ξηρές καταιγίδες, αύξησε τον κίνδυνο πυρκαγιών.
Το καλοκαίρι όμως φαίνεται πλέον να αρχίζει σταδιακά να χάνει έδαφος και τα προγνωστικά δεδομένα θα μας δείξουν εάν η αλλαγή αυτή θα αποκτήσει πιο σταθερό χαρακτήρα προς τα μέσα του Σεπτεμβρίου.
Επιμέλεια άρθρου: Νικόλαος Βλάχος, πιστοποιημένος ερασιτέχνης μετεωρολόγος και προγνώστης – Υπεύθυνος διαχειριστής των μετεωρολογικών σταθμών Πετάλειας και Αχαράβης, βόρεια Κέρκυρα.
