Στο τέλος της ημέρας, το συμπέρασμα είναι σαφές:
Αν η εικόνα που παρουσιάστηκε από την έρευνα στο Διεθνές Αεροδρόμιο Κέρκυρας «Ιωάννης Καποδίστριας» είναι ακριβής, με ποσοστά ικανοποίησης που αγγίζουν το 94% και άνω, δεν υπάρχει πλέον λόγος διεκδίκησης, πίεσης ή σχεδιασμού. Όλα λειτουργούν σχεδόν άψογα.
Ή η εικόνα που παρουσιάζεται δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.
Το Επιμελητήριο Κέρκυρας είχε την ευθύνη να διασφαλίσει μια ολοκληρωμένη, πολυδιάστατη και χρήσιμη αποτύπωση. Αντί αυτού, προκύπτει μια εικόνα που περισσότερο καθησυχάζει παρά κινητοποιεί.
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά κενά είναι η πλήρης απουσία γεωγραφικής κατανομής των δεδομένων. Ποια είναι η εικόνα στους τρεις δήμους του νησιού
Υπάρχει ισοκατανομή της τουριστικής δραστηριότητας ή υπερσυγκέντρωση; Πώς διαφοροποιείται η κατανάλωση, οι υποδομές και η εμπειρία επισκέπτη;
Χωρίς αυτά τα στοιχεία, δεν υπάρχει πραγματική κατανόηση της τοπικής οικονομίας — μόνο γενικεύσεις.
Εξίσου κρίσιμο είναι το ποιοι έμειναν εκτός της έρευνας. Δεν αποτυπώνονται:
- επισκέπτες από λιμάνια και κρουαζιέρα
- χρήστες βραχυχρόνιας μίσθωσης
- διαφορετικές κατηγορίες επισκεπτών με άλλη αγοραστική συμπεριφορά
- η πραγματική επαφή με την τοπική αγορά
Άρα, το δείγμα δεν είναι αντιπροσωπευτικό.
Το επόμενο ερώτημα αφορά τις ίδιες τις ερωτήσεις:
Ρωτήθηκαν οι επισκέπτες για το πόσα ξόδεψαν εκτός ξενοδοχείων; Για το αν κατανάλωσαν τοπικά προϊόντα; Για το αν στήριξαν μικρές επιχειρήσεις;
Και κυρίως:
Έγιναν ερωτήσεις για τις βασικές υποδομές; Για το οδικό δίκτυο, την ύδρευση, την καθαριότητα, τη στάθμευση;
Αν αυτά δεν αξιολογήθηκαν, τότε απουσιάζει η ουσία της τουριστικής εμπειρίας. Γιατί ο επισκέπτης δεν κινείται μόνο εντός ξενοδοχείου — κινείται σε έναν τόπο με συγκεκριμένες υποδομές και προβλήματα.
Αντίστοιχα, απουσιάζει και η πολιτιστική διάσταση. Τι θα συνέβαινε αν οι πολιτιστικοί χώροι λειτουργούσαν πλήρως; Αν αξιοποιούνταν στο μέγιστο υποδομές όπως το Αχίλλειο και τα μουσεία του νησιού;
Πώς θα επηρεαζόταν η κατανάλωση, η ποιότητα του τουρισμού και η επιμήκυνση της σεζόν;
Το μεγαλύτερο όμως ζήτημα δεν είναι μόνο τι μετρήθηκε — αλλά και πώς παρουσιάστηκε.
Ποια πρόβλεψη υπήρξε ώστε τα τοπικά μέσα μαζικής ενημέρωσης να συμμετέχουν ενεργά στην επικοινωνία των αποτελεσμάτων;
Πώς είναι δυνατόν μια έρευνα που αφορά άμεσα την τοπική κοινωνία να παρουσιάζεται χωρίς ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών δημοσιογράφων;
Αντίθετα, επιλέχθηκε η παρουσίαση να γίνει από δημοσιογράφους εκτός νησιού, οι οποίοι —ανεξαρτήτως επαγγελματισμού— δεν έχουν την καθημερινή εικόνα και εμπειρία της τοπικής πραγματικότητας.
Αυτό δεν είναι μια απλή επιλογή επικοινωνίας.
Είναι μια επιλογή που επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνεται η δημόσια εικόνα του νησιού.
Γιατί οι τοπικοί δημοσιογράφοι:
- γνωρίζουν τα πραγματικά προβλήματα
- μπορούν να θέσουν ουσιαστικά ερωτήματα
- και να μεταφέρουν μια πιο ισορροπημένη εικόνα
Ο αποκλεισμός τους, συνδυαστικά με τον τρόπο παρουσίασης, ενισχύει την αίσθηση μιας «κατασκευασμένης» εικόνας.
Τέλος, τίθεται το κρίσιμο ερώτημα της αξιοποίησης:
Υπάρχει σχέδιο από το Επιμελητήριο Κέρκυρας ώστε τα δεδομένα να μετατραπούν σε εργαλείο πολιτικής; Να δοθούν στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων και στους δήμους ως τεκμηριωμένη βάση διεκδίκησης;
Ή θα παραμείνουν απλώς μια παρουσίαση με θετικά ποσοστά;
Και εδώ βρίσκεται η ουσία:
το ζήτημα δεν είναι η εταιρεία που έκανε την έρευνα, αλλά το πλαίσιο μέσα στο οποίο σχεδιάστηκε και παρουσιάστηκε.
