Στην εισήγησή του, ο Νίκος Χειρδάρης σημείωσε ότι από τη συζήτηση για την ανάπτυξη και τη συνοχή της ελληνικής υπαίθρου απουσιάζει η λέξη «τουρισμός». Όπως ανέφερε, ο τουρισμός δεν είναι απομονωμένη δραστηριότητα πολυτελείας, αλλά οριζόντια πολλαπλασιαστική δύναμη και το μόνο όχημα για να δοθεί νέα πνοή στην ορεινότητα και να αναζωογονηθεί η αγροτική οικονομία μέσα από δομική και έξυπνη διασύνδεση.
Ως παράδειγμα έφερε τον Δήμο Βόρειας Κέρκυρας, ο οποίος συνδυάζει έντονη νησιωτικότητα, μεγάλο ορεινό όγκο και πλούσια αλλά πιεσμένη αγροτική οικονομία. Στον Παντοκράτορα, το εμβληματικό βουνό του δήμου, δεκάδες παραδοσιακοί οικισμοί βρίσκονται αντιμέτωποι με τη δημογραφική συρρίκνωση και την ερήμωση, καθώς οι νέοι δεν βρίσκουν κίνητρα να παραμείνουν. Παράλληλα, ο πρωτογενής τομέας, το ελαιόλαδο, η αμπελουργία, η μελισσοκομία και τα τοπικά προϊόντα, παλεύει να επιβιώσει μέσα σε αυξημένο κόστος παραγωγής και έντονο ανταγωνισμό.
«Η απάντηση στην εδαφική και την κοινωνική συνοχή δεν μπορεί να είναι η παθητική συντήρηση μέσω επιδοτήσεων», τόνισε ο αντιδήμαρχος, προσθέτοντας ότι η απάντηση είναι η βιώσιμη και ισόρροπη τουριστική ανάπτυξη, που θα διαχέεται προς την ενδοχώρα μέσα από τον εναλλακτικό, τον περιπατητικό, τον θρησκευτικό και κυρίως τον γαστρονομικό τουρισμό.
Το παράδοξο της χρηματοδότησης
Ο κ. Χειρδάρης ανέδειξε το παράδοξο της χρηματοδότησης των Δήμων με βάση τον μόνιμο απογεγραμμένο πληθυσμό. Στη Βόρεια Κέρκυρα οι μόνιμοι κάτοικοι είναι 17.000, αλλά το καλοκαίρι ο πληθυσμός πενταπλασιάζεται, καθώς ο δήμος διαθέτει 65.000 τουριστικές κλίνες. Με τα ίδια μέσα και το ίδιο μειωμένο προσωπικό, ο δήμος καλείται να διαχειριστεί τα απορρίμματα εκατομμυρίων επισκεπτών, να εξασφαλίσει υδροδότηση σε συνθήκες κλιματικής κρίσης, να συντηρήσει ένα οδικό δίκτυο με μεγάλη καταπόνηση και να εγγυηθεί την ασφάλεια και την καθαριότητα των κοινόχρηστων χώρων και των παραλιών.
Οι τέσσερις προτάσεις
Καταθέτοντας τέσσερις προτάσεις στη γενική συνέλευση της ΚΕΔΕ, ο αντιδήμαρχος ζήτησε:
Πρώτον, τη θεσμική και χρηματοδοτική διασύνδεση του πρωτογενούς τομέα με τον τουρισμό, με ειδικά στοχευμένα προγράμματα εν όψει της προγραμματικής περιόδου 2028–2034, που θα επιδοτούν αγροτουριστικές επιχειρήσεις, επισκέψιμα κτήματα, οινοποιεία και ελαιοτριβεία, καθώς και τη σήμανση τοπικών προϊόντων.
Δεύτερον, τη δημιουργία ειδικού προγράμματος για την «Ορεινή Νησιωτικότητα», με κονδύλια για τη διάνοιξη, τη χαρτογράφηση και τη συντήρηση μονοπατιών, την αποκατάσταση παραδοσιακών κτιρίων και φορολογικά και οικονομικά κίνητρα σε νέους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στα ορεινά χωριά.
Τρίτον, την άμεση και ανταποδοτική απόδοση του τέλους ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση, ώστε οι πόροι που εισπράττονται από τους επισκέπτες να επιστρέφουν στους Δήμους όπου παράγονται.
Τέταρτον, την υποχρεωτική συμμετοχή των Δήμων στη λήψη αποφάσεων, καθώς, όπως ανέφερε, κανένας στρατηγικός σχεδιασμός και καμία χωροθέτηση μεγάλων τουριστικών επενδύσεων δεν πρέπει να εγκρίνεται ερήμην της πρωτοβάθμιας τοπικής αυτοδιοίκησης.
Ολοκληρώνοντας, ζήτησε από τη γενική συνέλευση της ΚΕΔΕ «να διορθώσει τη σημερινή παράλειψη» και να εντάξει τον τουρισμό στον πυρήνα των διεκδικήσεων για την περιφερειακή ανάπτυξη, «όχι με όρους εμπορικούς, αλλά ως το απόλυτο εργαλείο κοινωνικής, οικονομικής και πληθυσμιακής συνοχής».