Στην Κέρκυρα, στο «Νησί του Πολιτισμού» εδώ και χρόνια βλέπουμε μπροστά στα μάτια μας τον πολιτισμό να διαλύεται και να καταρρέει, βλέπουμε την απόλυτη εγκατάλειψη, αλλά και την εμπορευματοποίηση των πολιτιστικών και των ιστορικών χώρων.
Η μεγαλύτερη απόδειξη; Το Δημοτικό Θέατρο Κέρκυρας. Ένα κτήριο σε άθλια κατάσταση που λειτουργούσε τόσα χρόνια χωρίς πυρασφάλεια, με προβλήματα στις ηλεκτρολογικές εγκατατάσεις, με μία στέγη που έμπαζε νερά από παντού, με σοβάδες που έπεφταν, με αποθήκες όπου μέσα στη μούχλα καταστρέφονταν σκηνικά και κοστούμια, με ακατάλληλους και ανθυγιεινούς χώρους, με ελάχιστο ή και ανύπαρκτο προσωπικό, με τουαλέτες απαράδεκτες και διαλυμένες κλπ. Συνολικά μία εικόνα φθοράς και παρακμής. Σε αυτό το θέατρο η Δημοτική Αρχή είχε το θράσος μάλιστα να θεσπίσει τέλος χρήσης στη λογική της ανταποδοτικότητας!
Η επικινδυνότητα του κτηρίου και των ανύπαρκτων υποδομών ασφαλείας γίνονταν αντιληπτά από όποιον τύχαινε να συμμετάσχει σε οποιαδήποτε παραγωγή, με αποκορύφωμα τον σοβαρό τραυματισμό της 13χρονης μαθήτριας την περασμένη άνοιξη, που έπεσε στο κενό της ορχήστρας, βάθους 3 μέτρων. Ύστερα από το τραγικό συμβάν και κάτω από τη γενικότερη κατακραυγή το Θέατρο έκλεισε, αλλά τόσους μήνες μετά όχι μόνο δεν έχει ξεκινήσει κανένα έργο συντήρησης και αποκατάστασης, αλλά με θλίψη και οργή βλέπουμε ότι ο χώρος έχει μετατραπεί σε αποθήκη με κούτες, όπου στοιβάζονται ακόμη και τα αρχεία του Θεάτρου.
Και να μιλήσουμε και για άλλους χώρους; Ο «Φοίνικας» είναι τόσα χρόνια κλειστός, χωρίς επί της ουσίας να έχει ξεκινήσει κάποια εργασία αποκατάστασης. Η υπογεφύρια αίθουσα στο Παλαιό Φρούριο μαράζωσε μέσα στην εγκατάλειψη και έκλεισε. Ιστορικά κτήρια που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν και να αποτελούν χώρους πολιτισμού, όπως η Βίλα Ρόσα, το παλιό 6ο Δημοτικό στη Γαρίτσα ή το κτήριο Γιαλλινά, παραμένουν εγκαταλελειμμένα ή η αποκατάστασή τους κρατάει πολλά χρόνια. Ακόμη και το Παλιό ή το Νέο Φρούριο στέκουν χωρίς τα απαραίτητα μέτρα συντήρησης. Το Αχίλλειο, «ολημερίς το χτίζανε, το βράδυ γκρεμιζόταν» σαν ένα άλλο γεφύρι της Άρτας.
Και όλα αυτά τη στιγμή που δεν υπάρχουν δημόσιοι χώροι πολιτισμού στην Κέρκυρα, ενώ η πολιτιστική δημιουργία από δεκάδες φορείς και σωματεία είναι τόσο έντονη που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη ύπαρξης χώρων για τη διενέργεια πολιτιστικών εκδηλώσεων!
Οι ευθύνες για όλα τα παραπάνω είναι διαχρονικές. Όλες οι κυβερνήσεις σταθερά υποχρηματοδοτούν τον τομέα του πολιτισμού ενώ κάνουν και βήματα στη μετατροπή της πολιτιστικής κληρονομιάς, των ιδρυμάτων και των υποδομών σε επιχειρηματικές μονάδες με κριτήριο το κέρδος. Από την άλλη, οι Περιφερειακές και Δημοτικές αρχές ανέχονται και συμφωνούν με την κατάσταση αυτή καλλιεργώντας ταυτόχρονα την λογική της μοιρολατρίας και του συμβιβασμού. Είναι, επίσης, χρόνια η πολιτική της υποστελέχωσης του Δήμου, το πολυδαίδαλο γραφειοκρατικό καθεστώς και η πολυνομία (που «πετάει» το μπαλάκι των ευθυνών από τον έναν φορέα στον άλλον). Επιπλέον, τα αστικά κόμματα και οι τοπικοί εκφραστές τους προωθούν την αντίληψη ότι και ο Πολιτισμός πρέπει να εντάσσεται στη λογική κόστους – οφέλους (άρα αν δεν έχουμε κέρδος, γιατί να τον στηρίξουμε;), όπως και τη λογική ότι η πολιτιστική δημιουργία συνδέεται με την τουριστική ατραξιόν (άρα στηρίζονται μονομερώς μόνο συγκεκριμένες πολιτιστικές δράσεις).
Απόδειξη ότι οι παραπάνω αιτίες έχουν οδηγήσει τον Πολιτισμό στην Κέρκυρα σε αυτό το «σημείο μηδέν» που παρακολουθούμε, είναι και η κατασταση στο ΔΗΠΕΘΕ Κέρκυρας, το οποίο εξαιτίας της υποστελέχωσης και της γραφειοκρατίας κινδυνεύει με κλείσιμο, αφού η θέση του Οικονομικού Προϊσταμένου (στην οποία θα έπρεπε να υπηρετεί μόνιμος υπάλληλος) λόγω λήξης της σύμβασης δεν μπορεί να καλυφθεί με εσωτερικές μετακινήσεις υπαλλήλων επειδή προσκρούουν στη δαιδαλώδη πολυνομία.
Απέναντι σ’ αυτή την τραγική κατάσταση δεν μπορούμε να μένουμε αδρανείς. Ο Πολιτισμός δεν είναι πολυτέλεια, είναι δικαίωμα ολων. Δεν είναι δυνατόν να πληρώνουμε όλο και υψηλότερα τέλη και φορολογία (κεντρικά και τοπικά) και να μην απολαμβάνουμε καμία ποιότητα ζωής σε όλα τα επίπεδα. Η Κέρκυρα που «βουλιάζει» κάθε χρόνο από τουρίστες και οι ξενοδοχειακοί και τουριστικοί όμιλοι κερδίζουν εκατομμύρια, καθημερινά υποβαθμίζεται όλο και περισσότερο στους κατεστραμμένους δρόμους, στη δυσοσμία των σκουπιδιών, στην έλλειψη πόσιμου νερού και χώρων στάθμευσης, στην κακή συντήρηση του αποχετευτικού και ηλεκτρολογικού δικτύου, στην ακρίβεια, στα ανύπαρκτα έργα πρόληψης για τις πλημμύρες ή τις πυρκαγιές, στα απαρχαιωμένα και ακατάλληλα σχολικά κτήρια, στο υποστελεχωμένο Νοσοκομείο, στην ανυπαρξία αθλητικών υποδομών, στην εγκατάλειψη μνημείων και ιστορικών ή πολιτιστικών χώρων. Η υποβάθμιση της Κέρκυρας είναι έκφραση και απόρροια του συστήματος που ζούμε και των πολιτικών που έχουν επιλεγεί από όσους μας κυβερνάνε τόσα χρόνια σε τοπικό ή κεντρικό επίπεδο.
Οφείλουμε απέναντι σε όλα αυτά να αντιδράσουμε διεκδικώντας μία ζωή που μας αξίζει και έναν πολιτισμό αντάξιο της ιστορίας και της παράδοσης της Κέρκυρας. Να απαιτήσουμε, γενναία αύξηση της χρηματοδότησης του Πολιτισμού από το κράτος, προσλήψεις μόνιμου προσωπικού στους Δήμους και τα ΔΗΠΕΘΕ, να σταματήσει η εμπορευματοποίηση των πολιτιστικών χώρων και των ιστορικών μνημείων.
Ο πολιτισμός, η τέχνη και η καλλιτεχνική δημιουργία αποτελούν κοινωνικό αγαθό και δικαίωμα του λαού, παλεύουμε για την τέχνη και τον πολιτισμό που βοηθά τον άνθρωπο να ορίζει τη ζωή του, να ονειρεύεται, να αγωνίζεται, να διεκδικεί, να κερδίζει.