Η κατάθεση τροπολογίας από τον ανεξάρτητο βουλευτή Αλέκο Αυλωνίτη για τη νομιμοποίηση της χρήσης τραπεζοκαθισμάτων στο Άλσος Γαρίτσας μεταφέρει τη σύγκρουση που σοβεί στην κερκυραϊκή κοινωνία και φορείς στη Βουλή και συναντά αντιδράσεις.
Ο βουλευτής διευκρινίζει ότι δεν πρόκειται για προσπάθεια αποχαρακτηρισμού της Γαρίτσας ως άλσος, αλλά κατ΄ εξαίρεση αδειοδότηση με πολύ αυστηρούς περιορισμούς, την ώρα που το Δασαρχείο επιδίδει εξώδικα πλήρους απομάκρυνσης όλων ανεξαιρέτως των επιχειρήσεων εστίασης. Υπό το Σύλλογο Γαρίτσας, 7 περιβαλλοντικοί σύλλογοι απορρίπτουν την πρωτοβουλία καταγγέλλοντας σχέδιο αποχαρακτηρισμού, το ΚΚΕ κάνει λόγο για μεθόδευση και οι επαγγελματίες, στην άλλη πλευρά, βρίσκονται αντιμέτωποι με λουκέτα λόγω δικαστικών ακυρώσεων.
Η τροπολογία
Η αντιπαράθεση για το Άλσος Γαρίτσας εισέρχεται μάλλον στην πιο κρίσιμη φάση της με την κατάθεση της (αυτοτελούς) τροπολογίας από τον Αλ. Αυλωνίτη. Η ρύθμιση εισάγεται προς συζήτηση αύριο Μ. Δευτέρα 6 Απριλίου σε νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας. Με την τροπολογία, κατατίθεται πρόταση για μια νομική φόρμουλα για την υπέρβαση του δασικού χαρακτήρα της έκτασης με παραχώρηση κοινόχρηστου χώρου έως το μέγιστο 45 τετραγωνικά μέτρα ανά επιχείρηση, αποκλειστικά για τα καταστήματα που λειτουργούν ήδη στην περιοχή.
Η τροπολογία επιχειρεί να θεμελιώσει μια «παρέκκλιση» από την αυστηρή δασική νομοθεσία (νόμοι 998/1979 και 4280/2014), επικαλούμενη το ιστορικό βάθος της δραστηριότητας. Ο βουλευτής βασίζει τη νομική του επιχειρηματολογία στο γεγονός ότι η εστίαση στο Άλσος προϋπήρχε της αυστηροποίησης του δασικού κώδικα το 2003. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, το Άλσος δεν αποτελεί φυσικό δάσος αλλά προϊόν τεχνητών προσχώσεων και αστικών παρεμβάσεων, γεγονός που, κατά την πλευρά του βουλευτή και του Δήμου, επιτρέπει τη χρήση του Βασιλικού Διατάγματος του 1958 για τους κοινόχρηστους χώρους.
Ας σημειωθεί ότι τα 45 τετραγωνικά ήταν το όριο με το οποίο λειτουργούσαν τυπικά οι επιχειρήσεις μέχρι πέρυσι, όταν με την τροποποίηση του κανονισμού λειτουργίας που επιχείρησε ο Δήμος Κεντρικής Κέρκυρας, προβλέφτηκε αύξηση του ορίου στα 100 τ.μ. ανοίγοντας τους ασκούς του Αιόλου…
Απόλυτη αντίθεση και αντιδράσεις
Ωστόσο, η νομοθετική πρωτοβουλία πυροδότησε την άμεση αντίδραση της Διασυλλογικής Επιτροπής Κέρκυρας. Επτά σύλλογοι, ανάμεσά τους ο Πολιτιστικός Σύλλογος Γαρίτσας «Το Άλσος», ο «San Giacomo» και ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος, συγκρότησαν ενιαίο μέτωπο κατά της τροπολογίας. Οι φορείς αυτοί απορρίπτουν τη λογική της «παρέκκλισης», υποστηρίζοντας ότι οποιαδήποτε αποδυνάμωση του προστατευτικού καθεστώτος, έστω και για περιορισμένα τετραγωνικά, συνιστά έμμεσο αποχαρακτηρισμό: “Το Άλσος δεν πρέπει να τεμαχιστεί ούτε να παραδοθεί σε φωτογραφικές ρυθμίσεις που εξυπηρετούν ιδιωτικά συμφέροντα”, αναφέρεται.
Στην ίδια γραμμή κινείται και η Τομεακή Επιτροπή Κέρκυρας του ΚΚΕ, η οποία εξαπέλυσε επίθεση στη δημοτική αρχή και τον βουλευτή. Η ανακοίνωση του κόμματος συνδέει την τροπολογία με ευρύτερους σχεδιασμούς για την εμπορευματοποίηση του παραλιακού μετώπου, κάνοντας λόγο για σενάρια δημιουργίας μαρίνας στη Γαρίτσα. Το ΚΚΕ υποστηρίζει ότι η αποδοχή της παρέκκλισης θα λειτουργήσει ως «κερκόπορτα» για την πλήρη αλλοίωση του χαρακτήρα του Άλσου, εις βάρος των αναγκών των κατοίκων για ελεύθερο πράσινο.
Εξώδικα και δικαστικό αδιέξοδο
Των εξελίξεων αυτόν προηγήθηκαν τα… εξώδικα! Η επιτροπή του άρθρου 152 ακύρωσε την κανονιστική απόφαση του Δήμου Κεντρικής Κέρκυρας, κάνοντας δεκτή την προσφυγή της Διεύθυνσης Δασών. Η εξέλιξη αυτή αφαίρεσε κάθε νομικό έρεισμα από τον Δήμο για την έκδοση αδειών χρήσης χώρου. Η Δασική Υπηρεσία, εφαρμόζοντας την απόφαση, ξεκίνησε την επίδοση εξωδίκων στους επαγγελματίες, ζητώντας την άμεση απομάκρυνση των τραπεζοκαθισμάτων.
Οι επαγγελματίες της περιοχής βρίσκονται σε καθεστώς απόλυτης αβεβαιότητας. Η αρμόδια δημοτική υπηρεσία δεν ανανεώνει τις άδειες, καθώς εκκρεμεί ο έλεγχος νομιμότητας από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, η οποία δεν έχει επιστρέψει τον φάκελο. Πολλοί ιδιοκτήτες καταστημάτων, ακόμη και παλαιοί επιχειρηματίες της περιοχής, δηλώνουν ότι εξετάζουν το ενδεχόμενο να πουλήσουν τις επιχειρήσεις τους ή να μην λειτουργήσουν καθόλου τη φετινή σεζόν, καθώς η παραμονή τους στο Άλσος χωρίς άδεια τους εκθέτει σε βαριά πρόστιμα και ποινικές διώξεις από το δασαρχείο.
Με προσφυγή στο ΣτΕ
Ο Δήμαρχος Στέφανος Πουλημένος έχει ήδη προαναγγείλει τη νομική αντίδραση του Δήμου. Μόλις κοινοποιηθεί επίσημα η απόφαση της επιτροπής του άρθρου 152, ο Δήμος θα προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ), ζητώντας την ακύρωση και την αναστολή εφαρμογής της. Η δημοτική αρχή επιδιώκει να διατηρήσει τη λειτουργία των επιχειρήσεων μέχρι την τελική δικαστική κρίση, υποστηρίζοντας ότι η ξαφνική εκκένωση του Άλσου θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη οικονομική ζημιά και θα πλήξει την εικόνα της πόλης.
Ωστόσο, η προσφυγή στο ΣτΕ δεν λύνει το άμεσο πρόβλημα των εξωδίκων. Η Δασική Υπηρεσία εμμένει στη θέση της ότι ο χώρος είναι δασικός και οποιαδήποτε κατάληψη χωρίς τη δική της έγκριση είναι παράνομη.
Περί UNESCO
Ένα κρίσιμο σημείο της τροπολογίας Αυλωνίτη είναι η επίκληση του καθεστώτος προστασίας της UNESCO. Η τροπολογία ορίζει ότι η παραχώρηση των 45 τ.μ. πρέπει να συνάδει με την Υπουργική Απόφαση του 2017 για την προστασία των μνημείων της Παλιάς Πόλης. Η πλευρά του βουλευτή υποστηρίζει ότι η δραστηριότητα της εστίασης καταλαμβάνει μόλις το 2,32% της συνολικής έκτασης του Άλσου, σύμφωνα με τεχνική έκθεση δασολόγου, και επομένως δεν βλάπτει τη χλωρίδα ή τον προορισμό του χώρου.
Αυτή η προσέγγιση αμφισβητείται έντονα από τη Διασυλλογική Επιτροπή. Οι σύλλογοι επισημαίνουν ότι η προστασία της UNESCO αφορά το σύνολο του ιστορικού τοπίου και η εμπορευματοποίηση τμημάτων του Άλσου αλλοιώνει τη φυσιογνωμία της περιοχής. Υποστηρίζουν ότι η «ήπια αναψυχή» που επικαλείται η τροπολογία είναι πρόσχημα για την παγίωση μιας κατάστασης που περιορίζει τον κοινόχρηστο χαρακτήρα του πρασίνου.
Αρνήθηκαν να ασχοληθούν με την “καυτή πατάτα”!
Η κατάθεση της τροπολογίας έγινε τελικά αυτοτελώς από τον Α. Αυλωνίτη, χωρίς τη συνυπογραφή των άλλων δύο βουλευτών της Κέρκυρας. Τόσο ο Στ. Γκίκας όσο και ο Δ. Μπιάγκης αρνήθηκαν να τη στηρίξουν, χωρίς παράλληλα να καταθέσουν μία άλλη πρόταση. Ο κ. Μπιάγκης, είχε εκδώσει τον Ιούλιο μία ανακοίνωση με ην οποία ζητούσε να εξευρεθεί βιώσιμη λύση τόσο για τους κατοίκους της περιοχής, όσο και για τους επιχειρηματίες “που δραστηριοποιούνται στο σημείο εδώ και πάρα πολλά χρόνια και οι οποίοι προσδίδουν στην περιοχή προστιθέμενη αξία με τη λειτουργία των καταστημάτων τους μετατρέποντας την σε ένα ελκυστικό τόπο για κατοίκους και επισκέπτες. Βιώσιμη λύση που να μην άγεται και φέρεται πίσω από αμετροεπείς συμπεριφορές και «εύκολα» θύματα κρύβοντας κάτω από το χαλί τις ανεπάρκειές μας, αλλά να συνάδει με την ανάπτυξη και την ευημερία ολόκληρης της περιοχής. Το Άλσος της Γαρίτσας δεν μπορεί και δεν πρέπει να αποτελεί πεδίο αντιπαράθεσης αλλά ουσιαστικό πυλώνα σύνδεσης της τοπικής οικονομικής ανάπτυξης και της ευημερίας των κατοίκων του”, ανέφερε μερικούς μήνες πριν.
Τι προβλέπει η πρόταση τροπολογίας Αυλωνίτη
Ο βουλευτής Αλέξανδρος Αυλωνίτης κατέθεσε τροπολογία για τη νομιμοποίηση της χρήσης τμημάτων του Άλσου Γαρίτσας από τις υφιστάμενες επιχειρήσεις. Η ρύθμιση προβλέπει ανώτατο όριο 45 τ.μ. ανά κατάστημα και απαγορεύει νέες εγκαταστάσεις, επικαλούμενη τον αστικό χαρακτήρα της περιοχής και την ανάγκη προστασίας των θέσεων εργασίας.
Ο κοινόχρηστος χώρος αστικού πρασίνου στην περιοχή Γαρίτσας Ανεμομύλου του Δήμου Κεντρικής Κέρκυρας & Διαποντίων Νήσων, που ορίζεται ως “Άλσος Γαρίτσας Ανεμομύλου” έχει διαμορφωθεί με τεχνητές προσχώσεις, φυτεύσεις και παρεμβάσεις αστικής ανάπλασης και αποτελεί διαχρονικά κοινόχρηστο χώρο εντός εγκεκριμένου σχεδίου πόλης. Ο ως άνω χώρος βρίσκεται εντός της ζώνης προστασίας του μνημείου “Παλιάς Πόλης της Κέρκυρας” που συμπεριλαμβάνεται από το έτος 2007 στον κατάλογο των μνημείων παγκόσμιας κληρονομιάς της Unesco (Απόφαση 31COM8Β40). Έχει δε χαρακτηρισθεί ως αρχαιολογικός χώρος, με την Υ.Α. 30-4-2012 (ΦΕΚ 178/ΑΑΠ/2012).
Στον ως άνω χώρο επιτρέπεται η παραχώρηση της χρήσης τμημάτων του σε όμορα καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος για την ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 13 Β.Δ. 24/1958, κατά παρέκκλιση των διατάξεων του ν. 998/1979, ν. 4280/2014 και της Υ.Α. 133384/6587/10-12-2015, δεδομένου ότι η εν λόγω δραστηριότητα ασκούνταν ήδη στον εν λόγω χώρο, πριν την εφαρμογή του ν. 3208/2003 και υπό την προϋπόθεση τήρησης των όρων της από 30-10-2017 Υ.Α. (Υ.Α.ΥΠΠΟΑ / Γ∆ΑΠΚ / ∆ΒΜΑ / ΤΒΜΑΧΜΑΕ / 392776 / 257269 / 6572 /2046, ΑΔΑ: ΩΣ1Π4653Π4-ΥΥΞ)».
Το Ψήφισμα της Διασυλλογικής Επιτροπής περιβαλλοντικών φορέων
Επτά σύλλογοι και φορείς της Κέρκυρας συνυπογράφουν ψήφισμα ενάντια σε κάθε νομοθετική παρέμβαση που οδηγεί σε αποδυνάμωση του καθεστώτος προστασίας του Άλσου Γαρίτσας. Η Διασυλλογική Επιτροπή καταγγέλλει μεθοδεύσεις αποχαρακτηρισμού και ζητά τη διατήρηση του κοινόχρηστου χαρακτήρα του πρασίνου.
«Η Διασυλλογική Επιτροπή, αποτελούμενη από συλλόγους, φορείς και ενεργούς πολίτες της Κέρκυρας, εκφράζει με τον πλέον κατηγορηματικό, σαφή και αδιαπραγμάτευτο τρόπο την πλήρη αντίθεσή της σε οποιαδήποτε σκέψη, πρόθεση, μεθόδευση ή απόπειρα μερικού ή ολικού αποχαρακτηρισμού του Άλσου Γαρίτσας – Ανεμόμυλου. Το Άλσος Γαρίτσας – Ανεμόμυλου αποτελεί κοινόχρηστο χώρο αστικού πρασίνου, αναπόσπαστο τμήμα της ιστορικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής ταυτότητας της Κέρκυρας. Δεν αποτελεί χώρο προς εμπορική εκμετάλλευση, ούτε πεδίο εξυπηρέτησης ιδιωτικών συμφερόντων. Αποτελεί ζωτικό πνεύμονα πρασίνου για την πόλη, χώρο ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών, αναψυχής, περιπάτου και καθημερινής επαφής με το φυσικό περιβάλλον. Οποιαδήποτε νομοθετική ή διοικητική παρέμβαση που θα οδηγούσε, άμεσα ή έμμεσα, σε αποδυνάμωση του καθεστώτος προστασίας του Άλσου, είτε συνολικά είτε αποσπασματικά, συνιστά εξαιρετικά επικίνδυνη εξέλιξη. Ένας τέτοιος αποχαρακτηρισμός θα άνοιγε τον δρόμο για αλλαγή χρήσης, περαιτέρω εμπορική εκμετάλλευση, αλλοίωση του χαρακτήρα της περιοχής, περιορισμό της κοινόχρηστης λειτουργίας του χώρου και οριστική απώλεια πολύτιμου πρασίνου για την πόλη της Κέρκυρας. Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι και η σκέψη περί μερικού αποχαρακτηρισμού, η οποία επιχειρεί να εμφανιστεί ως δήθεν περιορισμένη ή ανώδυνη λύση. Στην πραγματικότητα, η κατάτμηση ενός ενιαίου και προστατευόμενου χώρου πρασίνου δημιουργεί επικίνδυνο προηγούμενο, ακυρώνει τον ενιαίο χαρακτήρα του Άλσου και επιτρέπει φωτογραφικές ρυθμίσεις προς όφελος συγκεκριμένων χρήσεων και συμφερόντων».
Οι συμμετέχοντες φορείς και σύλλογοι
Πολιτιστικός Σύλλογος San Giacomo
Πολιτιστικός, Περιβαλλοντικός & Εξωραϊστικός Σύλλογος Λιμνοθάλασσας Χαλικιόπουλου
Πολιτιστικός Σύλλογος Γαρίτσας «Το Άλσος»
Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος Κέρκυρας
Φίλοι του Βίδο
Σύλλογος Μονίμων Κατοίκων Παλαιάς Πόλης Κέρκυρας
Πολιτιστικός και Εξωραϊστικός Σύλλογος «Άγιος Σπυρίδων Κωτσέλα»
Δήλωση Δημάρχου για τα «σενάρια» αποχαρακτηρισμού του Άλσους Γαρίτσας – Ανεμομύλου
Aναλυτικά, ο κ. Πουλημένος αναφέρει:
Ενόψει των εξελίξεων γύρω από την υπόθεση του Άλσους Γαρίτσας – Ανεμομύλου και της άσκησης δραστηριοτήτων εστίασης στην περιοχή, ο Δήμαρχος Κεντρικής Κέρκυρας και Διαποντίων Νήσων Στέφανος Πουλημένος έκανε την ακόλουθη δήλωση:
«Ο Δήμος αντιμετωπίζει την υπόθεση της λειτουργίας του Άλσους με γνώμονα:
1. Τη διατήρηση του καθεστώτος προστασίας του, χωρίς να έχει διανοηθεί ποτέ τον αποχαρακτηρισμό του.
2. Τη διατήρησή του στο καλύτερο δυνατό επίπεδο, ως πνεύμονα αναψυχής σε μια περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, ώστε να το χαίρονται και να το απολαμβάνουν συμπολίτες και επισκέπτες μέσα από τις δραστηριότητες που ήδη φιλοξενεί.
3. Μετά την απόφαση της Επιτροπής του άρθρου 152, ο Δήμος, προκειμένου να διατηρήσει τους εγκεκριμένους, από τις αρμόδιες αρχές, και σαφώς οριοθετημένους κοινόχρηστους χώρους για την τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων από τα όμορα στο Άλσος καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος:
α) Προετοιμάζεται να καταθέσει ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), αίτηση ακύρωσης και ταυτόχρονα αίτηση αναστολής εκτέλεσης της απόφασης της Επιτροπής του άρθρου 152.
β) Συνεργάζεται με τον ανεξάρτητο βουλευτή Αλέξανδρο Αυλωνίτη, προσδοκώντας και τη συνεργασία των δύο άλλων βουλευτών Κέρκυρας, για την κατάθεση ειδικής τροπολογίας που θα κατοχυρώνει τη δυνατότητα να παραχωρείται το δικαίωμα χρήσης, τμημάτων του κοινοχρήστου χώρου, έως 45 τ.μ., στα όμορα του Άλσους νομίμως λειτουργούντα καταστήματα εστίασης – κανενός επιπλέον – όπως ακριβώς προβλέπει και ο Κανονισμός Λειτουργίας του Άλσους.
Η κατοχύρωση της λειτουργίας των καταστημάτων σε καμία περίπτωση δεν συνεπάγεται αποχαρακτηρισμό, ενώ το ισχύον καθεστώς προστασίας δεν θίγεται ούτε μεταβάλλεται».
