Η αναπροσαρμογή της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) αναμένεται να επηρεάσει περίπου 400.000 συνταξιούχους, οι οποίοι λαμβάνουν κύρια σύνταξη άνω των 1.400 ευρώ, με πρόσθετες αυξήσεις -μπόνους- που κυμαίνονται από 20 έως 150 ευρώ τον μήνα.
Αυτή η νέα ρύθμιση προβλέπεται να υλοποιηθεί μέσω νομοθετικής ρύθμισης πριν από τις ευρωεκλογές του Ιουνίου.
Το υπουργείο Εργασίας στοχεύει στην αλλαγή της φιλοσοφίας της ΕΑΣ, με τη μετάβαση από μια οριζόντια δομή σε μια κλιμακούμενη προσέγγιση, παραμένοντας ωστόσο σημαντικός πόρος για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.
Συγκεκριμένα, εξετάζεται το ενδεχόμενο η κράτηση να μην εφαρμόζεται στο σύνολο της σύνταξης, αλλά μόνο στη διαφορά μεταξύ της σύνταξης και του πλαφόν των 1.400 ευρώ. Για παράδειγμα, εάν ένας συνταξιούχος λαμβάνει σύνταξη 1.500 ευρώ, η κράτηση θα επιβάλλεται μόνο στα 100 ευρώ που υπερβαίνουν το πλαφόν των 1.400 ευρώ, με στόχο τη μείωση των απωλειών του δικαιούχου.
Τα σενάρια που εξετάζονται από το υπουργείο Εργασίας περιλαμβάνουν τα εξής:
Επιβολή κράτησης μόνο στο μέρος της σύνταξης που υπερβαίνει την εκάστοτε κλίμακα, με αυξημένο συντελεστή. Για παράδειγμα, για συνταξιούχους με σύνταξη από 1.400 έως 1.700 ευρώ, η κράτηση είναι 3% σε όλο το ποσό. Με το νέο σχέδιο, η κράτηση θα επιβάλλεται μόνο στο μέρος της σύνταξης από τα 1.400 έως τα 1.600 ευρώ, δηλαδή στα 200 ευρώ σύνταξης, με συντελεστή 8% ή 10%. Έτσι, η ΕΑΣ θα μειωθεί από τα 48 ευρώ σε 20 ευρώ.
Επιβολή κράτησης μόνο στο μέρος της σύνταξης που υπερβαίνει την εκάστοτε κλίμακα, με τον ίδιο συντελεστή όπως και σήμερα. Δηλαδή, ένας συνταξιούχος με σύνταξη 2.600 ευρώ θα υπόκειται σε κράτηση 9% μόνο επί των 1.200 ευρώ της σύνταξής του.
Επιβολή κράτησης σε όλο το ποσό της σύνταξης, με μείωση του αντίστοιχου ποσοστού στο 50%. Για παράδειγμα, το ποσοστό της κράτησης στην πρώτη κλίμακα θα μειωθεί από 3% σε 1,5%, στη δεύτερη κλίμακα από 6% σε 3% κ.λπ.
Σε ποιους επιβάλλεται η ΕΑΣ
Η ΕΑΣ (Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων) επιβάλλεται σε συνταξιούχους από τους τομείς του Δημοσίου, του ΙΚΑ, των Ταμείων ΔΕΚΟ και τραπεζών, του ΕΤΑΑ και του ΝΑΤ, οι οποίοι λαμβάνουν κύρια σύνταξη ή συνολικό άθροισμα συντάξεων άνω των 1.400 ευρώ.
Από την 1η Ιανουαρίου 2023, η κυβέρνηση έχει ήδη καταργήσει την εισφορά αλληλεγγύης που επιβάλλονταν στη φορολογία όσων είχαν εισοδήματα άνω των 12.000 ευρώ, ενώ από το 2021 έχει ανασταλεί η εισφορά αυτή στον ιδιωτικό τομέα. Ωστόσο, η ειδική ασφαλιστική εισφορά αλληλεγγύης στους συνταξιούχους (ΕΑΣ), η οποία επιβλήθηκε από την 1η Αυγούστου 2010, παραμένει σε ισχύ και πληρώνεται κανονικά στον λογαριασμό του ΑΚΑΓΕ, με σκοπό την κάλυψη ελλειμμάτων των κλάδων κύριας σύνταξης φορέων κοινωνικής ασφάλισης.
Η εν λόγω εισφορά εφαρμόζεται σε εισοδήματα που υπερβαίνουν τα 1.400 ευρώ με κλιμάκωση. Επιπλέον, οι συνταξιούχοι που λαμβάνουν επικουρική σύνταξη άνω των 300 ευρώ καταβάλλουν εισφορά σε ποσοστό από 3% έως 10%.
Αυτό συνεπάγεται ότι υπάρχουν περιπτώσεις συνταξιούχων που η εισφορά που καταβάλλουν μέσω της ΕΑΣ υπερβαίνει την αύξηση που λαμβάνουν στη σύνταξή τους.
Η ΑΓΣΣΕ (Ανώτατη Γενική Συνομοσπονδία Συνταξιούχων Ελλάδας) προτείνει την τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας και τη σταδιακή μείωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ). Επιπλέον, σύμφωνα με τη συνομοσπονδία, τα έσοδα από την ΕΑΣ έχουν ξεπεράσει τα 20 δισ. ευρώ κατά τα προηγούμενα χρόνια, αποτελώντας μια πρόσθετη κρυφή φορολόγηση που μειώνει το εισόδημα των συνταξιούχων.